Ngrohja globale është përshpejtuar në nivele "të paprecedentë" dhe afati për ta kufizuar atë po afrohet, paralajmëruan pesëdhjetë shkencëtarë kryesorë në një studim të botuar të mërkurën.

Duke parë mesataret dekadale, temperaturat u rritën me 0,26 gradë nga 2014 në 2023, sipas hulumtimit të botuar në revistën Earth System Science Data.

Në të njëjtën periudhë, temperatura mesatare e sipërfaqes ishte 1,19 gradë më e lartë në krahasim me periudhën paraindustriale nga viti 1850 deri në vitin 1900, e cila merret si referencë.

Ky është një ndryshim i madh krahasuar me dekadën e mëparshme, deri në vitin 2022, kur rritja ishte 1.14 gradë në krahasim me periudhën para-industriale.

Ngrohja për shkak të aktivitetit njerëzor po rritet në një nivel të paprecedentë në periudhën e regjistruar, paralajmëron studimi.

Është pjesë e një serie vlerësimesh periodike të klimës të nisura për të mbushur boshllëkun midis raporteve nga Paneli Ndërqeveritar i Kombeve të Bashkuara për Ndryshimet Klimatike (IPCC), të cilat janë botuar mesatarisht çdo gjashtë vjet që nga viti 1988.

Hulumtimi u publikua në një kohë kur diplomatët botërorë po takohen në Bon për bisedimet për klimën përpara takimit të 29-të të COP në Baku.

Në Marrëveshjen historike të Parisit të vitit 2015, vendet u zotuan të kufizojnë ngrohjen globale nën dy gradë mbi nivelet para-industriale, me një objektiv më ambicioz prej 1.5 gradë.

Një raport i publikuar të mërkurën tregon se aktiviteti njerëzor tashmë ka rritur temperaturën me 1.31 gradë.

Rënia e numrit të grimcave ndotëse në atmosferë, të cilat reflektojnë një pjesë të energjisë së diellit përsëri në hapësirë, gjithashtu kontribuon në ngrohjen, sipas hulumtimit.

“Arsyeja kryesore është ulja e ndotjes së ajrit, fillimisht në Evropë dhe Shtetet e Bashkuara, e më pas në Azi, veçanërisht në Kinë”, tha Glen Peters nga Qendra Norvegjeze për Kërkime Klimatike CICERO.

Rregulloret më të rrepta për transportin global dhe përdorimi më i vogël i qymyrit për prodhimin e energjisë çuan në një rënie të emetimeve të dioksidit të squfurit, i cili pati një efekt ftohës.

Shkencëtarët paralajmërojnë se ngrohja globale është kryesisht rezultat i "emetimeve të gazeve serrë në nivelet më të larta në histori".

Emetimet vjetore midis 2013 dhe 2022 arritën në 53 miliardë ton dioksid karboni dhe ekuivalentin e tij në gazra të tjerë, dhe ky numër u rrit në 55 miliardë tonë në 2022.

Kjo do të thotë se 'buxheti i karbonit' në botë, sasia e vlerësuar e gazeve serrë që mund të emetohen përpara se planeti të ngrohet mbi kufirin 1.5, po "zvogëlohet me shpejtësi", paralajmëron studimi.

Në vitin 2020, IPCC llogariti se 500 miliardë ton dioksid karboni mbetën në atë 'buxhet'. Nga fillimi i vitit 2024, ajo tashmë është ulur në rreth 200 miliardë.

Megjithatë, autori kryesor i raportit, Piers Forster, tha se kishte "një fije optimizmi" në të paktën një përfundim se shkalla e rritjes së emetimeve gjatë dekadës së fundit po ngadalësohet.

Bashkautori Pierre Friedlingstein paralajmëroi se kjo nuk mjafton për të shmangur ndryshimet klimatike.

/Motilokal.com