Temperatura e sipërfaqes së detit është një nga parametrat më të rëndësishëm dhe më të matur në oqean. Ai luan një rol kyç në formësimin e motit dhe klimës së Tokës në afat të shkurtër, duke rregulluar shkëmbimet e nxehtësisë, lagështisë, momentit, gazrave dhe ujit të freskët midis atmosferës dhe oqeanit. Duke qenë se ndodhet në ndërfaqen ndërmjet këtyre dy lëngjeve, ai njëkohësisht ndryshon gradientin e temperaturës horizontale dhe vertikale në shtresat e sipërme të oqeanit ndërsa shpërndarja hapësinore e tij është një tregues i strukturës së proceseve themelore të oqeanit, si p.sh. frontet, rrymat, vorbullat dhe ngritja bregdetare, por edhe shkëmbimet midis rajoneve bregdetare dhe të hapura të oqeanit. Në të njëjtën kohë, temperatura e sipërfaqes së detit lidhet me shpërndarjen e lëndëve ushqyese (p.sh. klorofil) në oqean, ku në kombinim me sasinë e rrezatimit diellor të përthithur, ato përcaktojnë prodhimin parësor dhe rrjedhimisht shpërndarjen hapësinore të specieve detare, të cilat kanë rezistencë të ndryshme ndaj temperaturës. Për shkak të rëndësisë së saj shumëdimensionale, temperatura e sipërfaqes së oqeanit është një nga treguesit më të rëndësishëm të ndryshimit të klimës dhe një nga variablat më të rëndësishëm për sistemet e parashikimit.
Para viteve 1980, matjet e temperaturës së sipërfaqes së detit bëheshin me instrumente të dedikuara në breg, anije dhe bova. Metoda e parë e automatizuar ishte analiza e ujit që kalonte nëpër portet hyrëse të anijeve oqeanike. Megjithatë, për shkak të thellësisë së ndryshme të porteve hyrëse të anijeve të ndryshme, matjet mund të kenë ndryshuar ndjeshëm. Megjithëse kjo metodë rezultoi në marrjen e mostrave efikase përgjatë korsive kryesore të transportit detar, pjesa më e madhe e oqeanit të gjerë mbeti e pavëzhguar. Që nga viti 1980, shumica e matjeve të temperaturës së sipërfaqes së detit kanë ardhur nga satelitët që rrotullohen rreth tokës. Kjo lejon në vetëm tre muaj të mbledhim një vëllim më të madh të dhënash nga sa kishim grumbulluar deri në ardhjen e satelitëve.
Funksionimi i matjeve satelitore bazohet në faktin se çdo trup (duke përfshirë molekulat e ujit në sipërfaqen e detit) me një temperaturë mbi zero absolute lëshon rrezatim elektromagnetik, intensiteti i të cilit varet nga temperatura e tij. Sensorët e satelitëve "lexojnë" këtë rrezatim nga hapësira. Sidoqoftë, për shkak të përthithjes së rrezatimit infra të kuqe të emetuar nga oqeani nga retë, sensorët infra të kuqe të cilët ofrojnë rezolucion të lartë hapësinor të temperaturës së sipërfaqes së detit janë më pak të saktë në matjet e tyre sesa sensorët e mikrovalës, të cilët mund të depërtojnë në re.
Në përgjithësi, për të mundësuar ekspertët të dallojnë më mirë temperaturën e vërtetë të oqeanit nga ajo që arrin satelitët për shkak të përthithjes së saj nga elementë atmosferikë si avulli i ujit dhe dioksidi i karbonit, ata përdorin teknika të ndryshme, duke përfshirë izolimin e rrezatimit infra të kuq që vjen nga atmosfera, përdorimi i algoritmeve për korrigjimin e rrezatimit që përthithet nga elementët e atmosferës, kombinimi i matjeve me rrezatimin infra të kuq dhe mikrovalë, përdorimi i satelitëve të shumtë për të matur temperaturën në një zonë në kënde të ndryshme, etj.
Sot, temperaturat e "lexuara" nga satelitët kontrollohen për saktësinë e tyre përmes matjeve të temperaturës në anije si dhe nga mijëra notues autonome, të cilat notojnë në sipërfaqen e në det ose të lëvizin në thellësi të ndryshme, duke mbledhur të dhëna për temperaturën, të cilat i transmetojnë nëpërmjet lidhjeve satelitore në qendrat kërkimore. Përveç bovave, matjet afatgjata të temperaturës së detit nëntokësor merren me ndihmën e sistemeve/spirancave speciale që hidhen në vende të veçanta.
/Motilokal.com
