La Niña po vjen, por mos u mashtroni: vapa do të vazhdojë të na terrorizojë

La Niña po vjen, por mos u mashtroni: vapa do të vazhdojë të na terrorizojë

Rekordi i nxehtësisë është thyer për 13 muaj rresht. Çdo muaj i vetëm, nga qershori 2023 deri në qershor 2024, ka qenë më i ngrohtë se të gjithë ata që i paraprinë, për aq kohë sa kemi matje të vlefshme. Dhe rritja e temperaturës ka tejkaluar tavanin për të mos kaluar sipas Marrëveshjes së Parisit të OKB-së 2015 për 12 muaj rresht 1.5 gradë.

Presioni termik rritet dhe sjell me vete dukuritë që komuniteti shkencor i kishte treguar prej disa kohësh. Disa kishin akuzuar shkencëtarët e klimës për alarmizëm, por faktet tregojnë se gjykimi i komunitetit shkencor kishte qenë i matur: ngjarjet negative tejkaluan parashikimet. Duke filluar nga madhësia e zjarreve që godasin jo vetëm aty ku i prisni, për shembull në Mesdhe dhe Kaliforni, por edhe në vende që të ftohtit dhe bollëku i ujit dukej se i bënte të sigurta.

Në qershor, Rrethi Arktik u godit nga flakët, të cilat shkaktuan, sipas përllogaritjeve të shërbimit evropian Copernicus, një nga tre sezonet më të këqija të 20 viteve të fundit, së bashku me ato të 2019 dhe 2020. Në Amazon, ku rreth 20 % e ujërave të ëmbla që përfundojnë në det, gjysma e parë e vitit 2024 u shënua nga zjarret më të këqija në 20 vitet e fundit. Edhe Pantanal, ligatina më e madhe në botë, ka parë më shumë se 760 mijë hektarë të djegur, një sipërfaqe 86 herë më e madhe se parku kombëtar Circeo.

Jo vetëm zjarret. Fenomenet ekstreme të motit po bëhen gjithnjë e më shqetësuese: këtë vit një uragan u formua në Atlantik jashtëzakonisht herët, tashmë në fund të qershorit dhe arriti nivelin e tij maksimal të intensitetit në një kohë shumë të shkurtër. Dhe zgjatja e pikut ekstrem të nxehtësisë na detyron të rishikojmë standardet e sigurisë në vendin e punës: sipas një raporti të Organizatës Ndërkombëtare të Punës "ndryshimi i klimës tashmë ka pasoja serioze në sigurinë dhe shëndetin e punëtorëve në të gjitha rajonet e botës", me një rritje e vdekjeve në orët më të nxehta.

Ky nivel anomalish është shkaktuar nga tendenca e përgjithshme e krizës klimatike, por është acaruar më tej nga El Niño, rryma e ngrohtë oqeanike që fillon nga brigjet e Perusë dhe prodhon efekte në shkallë globale. Megjithatë, El Niño përfundoi tashmë në fund të pranverës së kaluar dhe deri më tani nuk ka pasur përmirësime. A do të jetë më mirë në gjysmën e dytë të vitit?

"Deri më tani nuk është parë asnjë përmirësim sepse oqeanet kanë inerci të madhe termike", përgjigjet Antonello Pasini, klimatolog i CNR. “Në gjysmën e dytë të vitit mund të jetë pak më mirë, por nuk duhet të presim gjëra të mëdha. Ne vazhdojmë të sforcojmë sistemin klimatik duke rritur emetimet e gazeve serrë, sepse vazhdojmë të djegim lëndë djegëse fosile dhe të shpyllëzojmë: kështu situata përkeqësohet. Mund të shpresohet se ardhja e La Niña, fenomeni i kundërt me El Niño, do të kompensojë të paktën pjesërisht përkeqësimin e vazhdueshëm, por nuk është e sigurt. Tani jemi në një situatë ku mund të ketë efekte që ende nuk jemi në gjendje t'i vlerësojmë siç duhet dhe që mund të përshpejtojnë krizën klimatike. Shpresojmë që të mos ndodhë, por shpresa ia vlen pak nëse nuk mbështetet me veprime konkrete”.

Reduktimi i ndjeshëm i përdorimit të lëndëve djegëse fosile është rruga kryesore e treguar nga shkencëtarët e klimës, por ende e pa praktikuar. Ka nga ata që sugjerojnë mbjelljen e shumë pemëve për të thithur karbonin e tepërt që hedhim në atmosferë. A mund të funksionojë?

“Mbjellja e pemëve është një veprim korrekt”, përgjigjet Pasini. “Në të vërtetë, në qytet është thelbësore të luftohet përshpejtimi i krizës klimatike. Por ta paraqesësh këtë ide si zgjidhjen kryesore të problemit do të thotë të mos kuptosh se çfarë po ndodh. Është propozuar të mbillet një trilion pemë. Por këto pemë duhet të bëhen që të rriten: kanë nevojë për kujdes, ujë, kohë. A mendojmë vërtet se mund ta bëjmë këtë? Për më tepër, nëse nuk modifikojmë sistemin energjetik, rritja e vazhdueshme e temperaturës do t'i bëjë zjarret edhe më shkatërruese, duke rrezikuar zhdukjen e shumë më tepër pemëve sesa do të mund të mbjellim. Pra, pemët janë të dobishme, por pa prerje të lëndëve djegëse fosile loja humbet."

/Motilokal.com