Hulumtimi i ri ka zbuluar ndërveprime alarmante midis mikroplastikës dhe PFAS-ve, të ashtuquajturat kimikate të përjetshme (për- dhe substanca polifluoroalkil), duke përforcuar ndjeshëm efektet e tyre të dëmshme në jetën ujore. Një studim nga Universiteti i Birminghamit në Britaninë e Madhe ekzaminoi efektin e tyre të kombinuar në specien Daphnia magna, pleshtat e vogla të ujit, vitale për ekosistemet ujore.

Kur ekspozohej ndaj të dy ndotësve në kushte laboratorike, Daphnia pësoi deri në 41% më shumë dëme sesa kur ekspozohej vetëm ndaj secilit ndotës. Efektet negative përfshinin ngecjen e rritjes, vonesën e pjekurisë seksuale dhe uljen e numrit të pasardhësve. Veçanërisht, ashpërsia u rrit në pleshtat e ekspozuara më parë ndaj ndotësve të tjerë kimikë, duke sugjeruar një efekt kumulativ.

Është e domosdoshme që ne të hetojmë ndikimet e kombinuara të ndotësve në jetën e egër gjatë gjithë ciklit të tyre jetësor për të kuptuar më mirë rrezikun që paraqesin këta ndotës në kushtet e botës reale. Ky është çelësi për nxitjen e përpjekjeve për ruajtjen dhe informimin e politikave për t'u përballur me kërcënimin në rritje të ndotësve të rinj si kimikatet shumëvjeçare, thotë shkencëtari mjedisor Mohamed Abdallahi, një nga autorët e studimit të botuar në revistën Environmental Pollution.

Mikroplastika, grimcat me diametër më të vogël se 5 milimetra, grumbullohen nga degradimi i plastikës ose fibrave sintetike. Efektet e tyre në ekosistemet dhe shëndetin e njeriut mbeten të paqarta, por ato janë shqetësuese në rritje pasi përshkojnë mjedisin dhe trupin e njeriut. PFAS, të përdorura për vetitë e tyre kundër zjarrit, janë lidhur me dëmtimin e veshkave dhe kancerin. Këta ndotës të qëndrueshëm janë gjetur në jetën e egër, shi dhe në të gjithë ekosistemet.

Kërkimi ynë hap rrugën për studimet e ardhshme se si kimikatet PFAS ndikojnë në funksionin e gjeneve, duke ofruar njohuri kyçe për efektet e tyre biologjike afatgjata, thotë biologia e sistemeve evolucionare Luisa Orsini. Studimi simulon ekspozimin e pleshtave të ujit në fjalë ndaj të dy ndotësve, duke hedhur dritë mbi rreziqet mjedisore dhe ndërprerjet e zinxhirit ushqimor.

Teknikat e avancuara analitike mund të ndihmojnë në përcaktimin sasior të dëmtimit të kombinuar të ndotësve në kushte të botës reale. Gjetjet tona do të jenë të rëndësishme jo vetëm për speciet ujore, por edhe për njerëzit, duke theksuar nevojën urgjente për korniza rregullatore që trajtojnë kombinimet e paqëllimshme të ndotësve në mjedis, përfundon Orsini.

/Motilokal.com