Superkompjuteri më i shpejtë në botë është lansuar zyrtarisht në Laboratorin Kombëtar Lawrence Livermore (LNNL) në Kaliforni.
Superkompjuteri, i quajtur "El Capitan", kushtoi 600 milionë dollarë për t'u ndërtuar dhe do të trajtojë detyra të ndryshme të ndjeshme dhe të klasifikuara, duke përfshirë sigurimin e rezervave amerikane të armëve bërthamore në mungesë të testeve nëntokësore, sipas përfaqësuesve të LNNL. Kjo ishte e ndaluar në vitin 1992.
Kërkimi do të fokusohet kryesisht në sigurinë kombëtare, duke përfshirë zbulimin e materialeve, fizikën me densitet të lartë të energjisë, të dhënat bërthamore dhe dizajnin e armëve, si dhe detyra të tjera të klasifikuara.
Ndërtimi i makinës filloi në maj 2023 dhe doli në internet në nëntor 2024, përpara se të dedikohej zyrtarisht më 9 janar.
“El Capitan” u bë kompjuteri më i shpejtë në botë kur u bë plotësisht funksional vitin e kaluar me një rezultat prej 1,742 exaFLOPS në standardin e Linpack me Performancë të Lartë (HPL). Ky është një test i përdorur për të gjykuar shpejtësitë e superkompjuterëve në të gjithë botën. Kjo e bën “El Capitan” vetëm kompjuterin e tretë që ka arritur shpejtësi llogaritëse ekzascale. Ajo ka një performancë maksimale prej 2.746 exaFLOPS.
Performanca matet në operacione me pikë lundruese për sekondë (FLOPS), ku një operacion me pikë lundruese është një llogaritje matematikore. Edhe pse krahasimet e ngjashme janë të ndërlikuara, laptopët më të mirë zakonisht japin disa qindra gigaFLOPS fuqi, kjo është 1 trilion (10^9) FLOPS. Një exaFLOP është 1 kuintilion (10^18) FLOPS.
Superkompjuteri tjetër më i shpejtë në botë është aktualisht superkompjuteri Frontier në Laboratorin Kombëtar Oak Ridge në Illinois. Ai superkompjuter ka arritur një performancë standarde prej 1.353 exaFLOPS me një kulm prej 2.056 exaFLOPS.
“El Capitan” mundësohet nga pak më shumë se 11 milionë bërthama përpunuese dhe grafike të paketuara në 44,544 njësi përpunimi të përshpejtuar AMD MI300A çipa që kombinojnë CPU-të AMD EPCY Genoa, kartat grafike AMD CDNA3 dhe memorien kompjuterike sipas Platformës Next. Secili përdor 128 gigabajt memorie me gjerësi të lartë bandë, një lloj i veçantë memorie kompjuterike që arrin shpejtësi të larta ndërkohë që konsumon më pak energji, e ndarë në njësinë qendrore të përpunimit dhe njësitë e përpunimit grafik.
“El Capitan” u porosit nga programi CORAL-2 i Departamentit të Energjisë të SHBA-së për të zëvendësuar superkompjuterin Sierra, i vendosur në vitin 2018. Ky superkompjuter është ende në përdorim dhe ishte superkompjuteri i 14-të më i fuqishëm në renditjen e fundit Top500.
/Motilokal.com
