Shkencëtarët paralajmërojnë se efektet e pirjes së duhanit, konsumit të tepërt të alkoolit dhe ushtrimeve të pamjaftueshme ndihen që në moshën 36 vjeçare.
Heqja dorë nga këto zakone të këqija në moshën e hershme të rritur dhe në moshën e mesme mund të parandalojë disa vite shëndet të dobët, sipas një studimi që ndoqi njerëzit për më shumë se 30 vjet.
Pirja e duhanit shkakton kancer të mushkërive dhe probleme të zemrës dhe frymëmarrjes, ndërsa mungesa e stërvitjes dhe alkooli i tepërt janë të lidhura me probleme të tilla si kanceri, goditjet në tru, ataku në zemër dhe vdekja e hershme.
Në një studim të ri, të botuar në revistën Annals of Medicine, ekspertët nga universitetet finlandeze zbuluan se njerëzit deri në 36 vjeç shfaqin shenja të zgjedhjeve të dobëta shëndetësore. Ekipi ndoqi 326 persona kur ata ishin 27 vjeç, dhe më pas përsëri kur ishin 36, 42, 50 dhe 61 vjeç.
Shëndeti mendor i njerëzve u vlerësua përmes anketave për simptomat e depresionit dhe mirëqenies psikologjike, dhe shëndeti fizik u vlerësua duke matur rrezikun metabolik bazuar në presionin e gjakut, perimetrin e belit dhe nivelet e sheqerit në gjak, kolesterolit dhe yndyrave të tjera në gjak.
Njerëzve iu kërkua gjithashtu të vlerësonin shëndetin e tyre gjatë vitit të kaluar.
Simptomat e depresionit dhe mirëqenia e përgjithshme psikologjike u matën në një shkallë nga 1 në 4; shëndeti i vetëvlerësuar është matur në një shkallë nga 1 deri në 5; dhe rreziku metabolik u vlerësua nga 0 në 5.
Tre sjellje të rrezikshme u vlerësuan në çdo moment pirja e duhanit, pirja e tepërt e alkoolit dhe pasiviteti fizik (duke ushtruar më pak se një herë në javë).
Rezultatet e studimit treguan se nëse njerëzit kishin të tre zakonet e pashëndetshme në një moment të caktuar, shëndeti i tyre mendor dhe fizik ishte më i keq sesa nëse nuk i kishin.
Konkretisht, simptomat e depresionit u rritën me 0,1 pikë, rreziku metabolik u rrit me 0,53 pikë, mirëqenia psikologjike u ul me 0,1 pikë dhe shëndeti i vetëvlerësuar u ul me 0,45 pikë.
Për më tepër, prania afatgjatë e të tre sjelljeve jo të shëndetshme u lidh edhe më fort me shëndetin e dobët.
Simptomat e depresionit u rritën me 0,38 pikë, rreziku metabolik u rrit me 1,49 pikë, mirëqenia psikologjike u ul me 0,14 pikë dhe shëndeti i vetëvlerësuar u ul me 0,45 pikë.
Dr. Tiia Kekalainen, një shkencëtare që punoi në studim, tha: Sëmundjet jo të transmetueshme si sëmundjet e zemrës dhe kanceri shkaktojnë pothuajse tre të katërtat e vdekjeve në mbarë botën. Megjithatë, duke bërë një mënyrë jetese të shëndetshme, një individ mund të zvogëlojë rrezikun e zhvillimit të këtyre sëmundjeve dhe të zvogëlojë shanset për vdekje të hershme.
Gjetjet tona theksojnë rëndësinë e heqjes dorë nga sjelljet e rrezikshme shëndetësore, si duhani, pirja e tepërt e alkoolit dhe pasiviteti fizik, sa më shpejt që të jetë e mundur për të parandaluar akumulimin e dëmeve që ato shkaktojnë me kalimin e viteve, duke kulmuar në një shëndet të dobët mendor dhe fizik më vonë në jetë. Megjithatë, nuk është kurrë vonë për të ndryshuar zakonet. Miratimi i zakoneve më të shëndetshme në moshën e mesme ka gjithashtu përfitime për moshën e vjetër.
Shkencëtarët shkruan se gjetjet e këtij studimi sugjerojnë se shoqatat janë kryesisht të ngjashme me kalimin e kohës nga mosha 36 deri në 61 vjeç. Kështu, lidhja kumulative e sjelljeve të rrezikshme të mëparshme ekziston që në moshën 36 vjeçare dhe jo vetëm në fazat e mëvonshme të moshës së mesme.
/Motilokal.com
