Programi i Kërkimeve Njerëzore në NASA ka studiuar se si udhëtimi në hapësirë ndikon në trupin e njeriut për pothuajse aq kohë sa është themeluar organizata. Programi ka zbuluar se një nga gjërat e këqija në lidhje me eksplorimin e hapësirës është se kushtet në hapësirë mund t'i dëmtojnë përgjithmonë astronautët. Për shembull, mikrograviteti ndikon në kockat dhe muskujt e astronautëve dhe mund të shkaktojë probleme me shikimin. Për fat të mirë, disa nga efektet që hapësira ka në trup janë të kthyeshme, siç është pamundësia për të qëndruar në këmbë dhe humbja e kontrollit bazë motorik kur astronautët kthehen në Tokë. Kjo është arsyeja pse astronautët kalojnë nëpër një program 45-ditor rikuperimi dhe rehabilitimi.

Profesori i Universitetit të Uellsit të Jugut, Damian Bailey, i tha BBC-së: "Hapësira është padyshim mjedisi më ekstrem që njerëzit kanë hasur ndonjëherë dhe ne thjesht nuk kemi evoluar për t'u përballur me kushtet ekstreme". Para dhe gjatë ekspeditave hapësinore, astronautët i nënshtrohen trajnimit mjekësor dhe kondicionimit të trupit për t'u siguruar që janë në formë të shkëlqyer dhe mund t'i përgjigjen mirë problemeve shëndetësore kur ato lindin. Ata kontrollojnë rregullisht gjakun, peshën e trupit, forcën, urinën, shikimin dhe më shumë për të ndjekur ndryshimet në trupat e tyre.

Pas kthimit të tyre në Tokë, grupi i Forcës, Kondicionimit dhe Rehabilitimit të Astronautëve (ASCR) mund ta përshtatë programin e rikuperimit sipas nevojave të secilit astronautë. Ndërsa një program 45-ditor është i mjaftueshëm për shumicën, ata që qëndrojnë në hapësirë për misione të zgjatura mund të kenë nevojë për rehabilitim më të gjatë dhe më gjithëpërfshirës. Megjithatë, disa astronautë mund të duhen vite që të shërohen plotësisht.

Si duket programi i rehabilitimit për astronautët?

Gjatë ekspeditave në Stacionin Ndërkombëtar Hapësinor (ISS), astronautëve u ndalohet të bëjnë disa gjëra, siç është pirja e alkoolit. Madje u ndalohet të hanë ushqime të caktuara në ISS, siç janë buka dhe pijet e gazuara. Megjithatë, një pjesë e rëndësishme e rutinës së tyre të përditshme është ushtrimi për dy orë duke përdorur një pajisje çiklizmi, pistë vrapimi dhe pesha. Pavarësisht kësaj, mungesa e peshës ndikon në mënyrën se si funksionojnë trupat e tyre nën tërheqjen e gravitetit në Tokë. Kjo është arsyeja pse grupi ASCR harton një spektër të plotë ushtrimesh fizike dhe shërbimesh të mjekësisë muskuloskeletale për t'i afruar ata sa më shumë me gjendjen fizike para fluturimit.

Pas vlerësimit dhe përshtatjes së programit të rimëkëmbjes, ekipi mjekësor është i kujdesshëm që t'i rikthejë astronautët në gravitetin e Tokës pa i lënduar ata. Për t'i ndihmuar astronautët të rifitojnë shkathtësinë, ekuilibrin dhe koordinimin e tyre së pari, ata i nënshtrohen stërvitjes së shpinës, ecjes dhe gjymtyrëve të poshtme. Astronauti Tim Peake, i cili vizitoi ISS-në në vitin 2015, kujtoi në një deklaratë për BBC-në: "Ajo fazë fillestare e ndalimit të ndjesisë së marramendjes, e rifitimit të ekuilibrit dhe e të pasurit forcë për të ecur normalisht, është vetëm dy ose tre ditë. Ato dy ose tre ditët e para në Tokë mund të jenë vërtet ndëshkuese."

Faza e dytë e aktiviteteve të rehabilitimit zakonisht përfshin përdorimin e çiklizmit, kanotazhit dhe makinave eliptike për të përmirësuar shëndetin kardiovaskular dhe gamën e lëvizjes, si dhe për të forcuar muskujt e tyre. Përveç terapisë fizike, ofrohet mbështetje për shëndetin mendor përmes teknikave të vetëdijes dhe menaxhimit të stresit për të ndihmuar astronautët të përballen me ankthin dhe ndjenjat e izolimit ndërsa kthehen në jetën në Tokë.

/Motilokal.com