Ndotja e ajrit kërcënon në heshtje shëndetin e trurit duke rritur rrezikun e hemorragjive fatale në tru tre deri në gjashtë muaj pas ekspozimit maksimal.

Një studim i ri amerikan nga zona e ndotur Wasatch Front në Utah zbulon se si grimcat mikroskopike në ajër mund të dobësojnë enët e gjakut në tru, gjë që mund të çojë në këputje dhe gjakderdhje të rrezikshme. Një studim i 70 pacientëve të shtruar në spital për hemorragji subarachnoide aneurizmatike tregoi një rritje të hemorragjive në tru tre deri në gjashtë muaj pas kulmit të ndotjes së ajrit.

"Ne zbuluam se këta pacientë kishin shkallë më të lartë të këputjes së aneurizmës tre deri në gjashtë muaj pas niveleve maksimale të ndotjes së ajrit", tha neurokirurgu Robert Rennert i Universitetit të Utah-ut.

Hulumtimi u përqendrua në ndotës të tillë si ozoni, dioksidi i azotit, dioksidi i squfurit, monoksidi i karbonit dhe PM2.5 (grimca më të vogla se 2.5 mikrometra), të cilët shkaktojnë inflamacion dhe dëmtime në të gjithë trupin.

Ndotja e ajrit shkakton rreth 8 milionë vdekje në mbarë botën çdo vit. Fronti Wasatch i lartpërmendur, i rrethuar nga male dhe Liqeni Utah, bllokon këta ndotës, duke përkeqësuar ekspozimin.

Pas përshtatjes për stinën, temperaturën dhe presionin, u vu re një rritje e ndjeshme e hemorragjive në tru pas niveleve të larta të grimcave PM2.5. Edhe pse shkakësia nuk është vërtetuar, autorët e studimit, të botuar në revistën NPJ Clean Air, hipotetizojnë se ekspozimi afatgjatë ndaj ndotjes dobëson enët e gjakut në tru, duke shkaktuar inflamacion dhe dëmtim të ADN-së.

Autorët e studimit paralajmërojnë se studime të ardhshme mbi mënyrën se si ekspozimi ndaj PM2.5 ndikon në ndryshimet lokale inflamatore ose qelizore janë të nevojshme për të përcaktuar më mirë këtë lidhje.

Ndotja gjithashtu përkeqëson efektet e nxehtësisë ekstreme dhe ashpërsinë e sëmundjes COVID-19.

"Shpresojmë që hulumtimi ynë do të ndihmojë në njoftimin e njerëzve për rreziqet e ndotjes së ajrit për shëndetin publik dhe do të frymëzojë ndryshime", thotë Rennert.

Ai rekomandon inkurajimin e përdorimit të transportit publik, zbatimin e kuotave më të rrepta të ndotjes ditore dhe zgjerimin e fondeve për kërkime mjedisore për të zvogëluar këto rreziqe.

/Motilokal.com