Ndërkohë që ndryshimi i klimës me të drejtë dominon titujt kryesorë, një tjetër çështje globale ka qenë e pavërejtur për vite me radhë: ndotja kimike. Një raport i ri nga organizata shkencore Deep Science Ventures paralajmëron se efektet e substancave toksike që gëlltisim, thithim dhe aplikojmë në lëkurën tonë çdo ditë janë një kërcënim në një shkallë të krahasueshme me ndryshimin e klimës, por pa vëmendjen e duhur nga publiku dhe ligjvënësit.

Industrializimi ka prodhuar më shumë se 100 milionë të ashtuquajtura "entitete të reja", kimikate që nuk ekzistojnë në natyrë. Midis 40,000 dhe 350,000 prej tyre janë aktualisht në përdorim komercial dhe prania e tyre në mjedis dhe në trupat e njerëzve po rritet në mënyrë dramatike. Veçanërisht të spikatura midis tyre janë të ashtuquajturat "kimikate të përhershme" (PFAS), të cilat janë gjetur në pothuajse të gjithë individët e testuar në të gjithë botën, dhe madje edhe në ujin e shiut, shpesh në përqendrime që tejkalojnë kufijtë e sigurt të pirjes.

Autorët e raportit analizuan qindra studime shkencore dhe folën me dhjetëra ekspertë. Ata zbuluan se në trupin e njeriut gjenden më shumë se 3,600 kimikate sintetike të përdorura në paketimin dhe enët e ushqimit, dhe 80 prej tyre janë veçanërisht shqetësuese. Raporti citon korrelacione, si dhe marrëdhënie shkak-pasojë, midis këtyre substancave dhe një sërë sëmundjesh: nga infertiliteti, aborti spontan dhe ADHD-ja deri te kanceri dhe dëmtimi i organeve.

Ndotja e ajrit e përkeqëson më tej situatën, me më shumë se 90 për qind të popullsisë së botës që thith ajër që tejkalon kufijtë e rekomanduar nga Organizata Botërore e Shëndetësisë. Në të njëjtën kohë, vlerësimet e sigurisë kimike ende mbështeten në modele të vjetruara testimi, të cilat shpesh injorojnë efektet komplekse siç janë çrregullimi hormonal në doza shumë të ulëta.

Harry Macpherson nga DSV thekson se shumë konsumatorë gabimisht besojnë se produktet që përdorin çdo ditë i janë nënshtruar kontrolleve rigoroze të sigurisë. Por realiteti është larg kësaj. "Një nga keqkuptimet më të mëdha është se dozat e ulëta nënkuptojnë rrezik të ulët, por me prishësit hormonalë është e kundërta, ato mund të kenë një efekt të fuqishëm edhe në sasi minimale", thotë Macpherson.

Është gjithashtu shqetësuese që ndotja kimike merr vetëm një pjesë të vogël të fondeve të investuara në luftën kundër ndryshimeve klimatike. Edhe pse Macpherson nuk mbështet shkurtimin e financimit për klimën, ai thekson se është koha e duhur për një shpërndarje proporcionale të vëmendjes.

Megjithatë, ka një shkëndijë optimizmi në këtë skenar të zymtë. Ndryshe nga ndryshimi i klimës, i cili kërkon një përpjekje kolektive globale, zgjidhjet për ndotjen kimike mund të vijnë nga poshtë, përmes vendimeve individuale të konsumatorëve. Kërkesa më e madhe për produkte më të sigurta, shmangia e paketimit plastik të ushqimit, përdorimi i materialeve më natyrale dhe zgjedhja më me kujdes e kozmetikës mund të nxisin ndryshimin.

"Nuk kemi nevojë domosdoshmërisht të presim vendime legjislative", përfundon Macpherson. "Çdo individ mund të ndihmojë edhe duke menduar se me çfarë i lajnë dyshemetë dhe me çfarë e ngrohin darkën."

/Motilokal.com