Ndryshimi i orës, i cili do të ndodhë këtë vit të dielën, më 26 tetor ndikon ndjeshëm në orën tonë biologjike dhe mund të jetë i dëmshëm për shëndetin tonë. Shumë vende po shqyrtojnë heqjen e saj, pasi përfitimet nuk i tejkalojnë pasojat negative.

Më pak se 200 vjet më parë, njerëzit jetonin sipas orës diellore, e cila ishte në harmoni të plotë me orën e tyre biologjike. Sot, jeta në qytet, përdorimi i ndriçimit artificial dhe organizimi shoqëror i kohës po e largojnë trupin e njeriut nga cikli natyror i ditës.

Ora e kursimit të dritës së ditës e përkeqëson këtë disharmoni, duke shkaktuar probleme që lidhen me gjumin, performancën dhe shëndetin. Ora jonë biologjike rregullon funksione kritike, të tilla si kur flemë, hamë dhe kur jemi më aktivë.

Ky ritëm i brendshëm rregullohet kryesisht nga drita natyrale e ditës, e cila është shumë më e fuqishme dhe efektive sesa ndriçimi artificial.

Pse u fut ndryshimi i orës?

Ndryshimi i orës, kur çdo tetor i kthejmë akrepat e orës një orë prapa, në orën 4 të mëngjesit ora ndryshon në 3 të mëngjesit dhe çdo mars i kthejmë një orë përpara, në orën 3 të mëngjesit ora ndryshon në 4 të mëngjesit prish rregullimin tonë natyror dhe rrit diferencën midis kohës sociale dhe biologjike.

Toka rrotullohet nga lindja në perëndim dhe rrezet e diellit udhëtojnë në përputhje me rrethanat, duke përcaktuar "orën diellore". Pavarësisht një kohe shoqërore uniforme në një zonë, ora jonë biologjike e percepton kohën sipas pozicionit të diellit. Në rajonet perëndimore të një zone kohore, ora biologjike tenton të jetë më e ngadaltë se koha shoqërore, gjë që shoqërohet me probleme më të mëdha shëndetësore dhe jetëgjatësi më të shkurtër.

Ora e kursimit të ditës u vendos fillimisht për të ulur konsumin e energjisë elektrike, por kjo hipotezë nuk është konfirmuar. Në vend të kësaj, ora e kursimit të ditës ndryshon kohën shoqërore që të fillojë më herët se ora diellore, duke shkaktuar një barrë në orët biologjike të njerëzve.

Për shembull, kur koha sociale tregon orën 6 të mëngjesit, ora biologjike mund të korrespondojë me orën 5 të mëngjesit, duke rezultuar në zgjimin dhe funksionimin tonë më herët sesa është përgatitur trupi ynë.

Si ndikon ndryshimi i orës në shëndetin tonë?

Efektet e ndryshimit të orës në trupin tonë janë të rëndësishme:

• Mungesa e sinkronizimit midis orës biologjike dhe kohës sociale shkakton ulje të cilësisë së gjumit dhe lodhje.
• Rreziqet e ngjarjeve kardiovaskulare dhe aksidenteve rrugore rriten në ditët pas ndryshimit të orës.
• Shpërqendrimi i vazhdueshëm ndikon negativisht në funksionin njohës dhe shëndetin mendor.
• Kalimi në orën verore gjatë gjithë vitit përkeqëson disharmoninë e orës biologjike, veçanërisht në muajt e dimrit.

Pasojat afatgjata janë më pak të studiuara, por hulumtimet tregojnë se mospërputhja e vazhdueshme midis kohës biologjike dhe asaj sociale mund të zvogëlojë edhe jetëgjatësinë.

Mbajtja e kohës verore gjatë gjithë vitit do t’i përkeqësonte problemet, veçanërisht në dimër, kur ora biologjike tenton të jetë edhe më e ngadaltë se drita natyrale. Zgjidhja e propozuar nga shkencëtarët është heqja e kohës verore dhe miratimi i kohës dimërore (standarde) gjatë gjithë vitit, në mënyrë që koha sociale dhe biologjike të jenë sa më të sinkronizuara.

Miratimi i kohës së dimrit gjatë gjithë vitit është propozim i bazuar në të dhëna shkencore dhe synon të përmirësojë shëndetin dhe mirëqenien e të gjithëve ne. Natyra e orës sonë biologjike nuk ndryshon me vendimet politike dhe respektimi i saj është thelbësor për cilësinë e përgjithshme të jetës.

/Motilokal.com