Sekretari i Përgjithshëm i Kombeve të Bashkuara, Antonio Guterres, ka thënë se njerëzimi tashmë e ka humbur qëllimin klimatik për kufizimin e ngrohjes globale në 1.5 °C, të rënë dakord në Paris në vitin 2015. Në një intervistë përpara samitit klimatik COP30, që do të mbahet në qytetin brazilian të Belemit, Guterres paralajmëroi se "pasojat shkatërruese tani janë të pashmangshme", por se shkurtimet urgjente të emetimeve mund të parandalojnë tejkalimin e pikës së kthesës.

"Duhet ta pranojmë dështimin tonë", tha Guterres. "Sipas të dhënave shkencore, nuk mund ta shmangim më tejkalimin e 1.5°C, të paktën përkohësisht. Pasojat do të jenë katastrofike, nga shembja e pyllit tropikal të Amazonës dhe shkrirja e akullnajave në Groenlandë dhe Antarktidë deri te rënia e shkëmbinjve koralorë."

Dhe ndërsa dekada e kaluar ka parë temperaturat më të larta globale të regjistruara ndonjëherë, progresi në uljen e emetimeve të karbonit mbetet i ngadaltë. Nga 197 vendet që nënshkruan Marrëveshjen e Parisit, vetëm 62 deri më tani kanë paraqitur plane të përditësuara për klimën. Në vend të uljes së kërkuar prej 60 për qind të emetimeve, angazhimet aktuale kërkojnë një rënie prej vetëm 10 për qind. "Kjo do të thotë që tejkalimi i objektivit do të jetë i pashmangshëm", paralajmëroi Guterres.

Qëllimi kryesor i COP30, thotë ai, duhet të jetë ndryshimi i kursit, zvogëlimi i periudhës dhe intensitetit të tejkalimeve dhe parandalimi i "pikave kthese" siç është shndërrimi i Amazonës në savanë. "Ne nuk duam ta shohim pyllin tropikal të Amazonës të shndërrohet në një stepë, por ky është një rrezik real nëse nuk veprojmë tani", tha ai.

Guterres u bëri thirrje qeverive botërore të zhvendosin fokusin e tyre nga lëndët djegëse fosile në burimet e energjisë së rinovueshme, duke vënë në dukje se "revolucioni i burimeve të rinovueshme ka filluar tashmë dhe se epoka e lëndëve djegëse fosile do të përfundojë në mënyrë të pashmangshme". Ai paralajmëroi gjithashtu për ndikimin e tepërt të lobistëve të korporatave në negociatat për klimën, duke thënë se zërat e shoqërisë civile dhe komuniteteve indigjene duhet të luajnë një rol më të madh. "Ata janë rojet më të mira të natyrës dhe ne duhet të mësojmë prej tyre se si të rivendosim ekuilibrin në mjedis", tha ai.

Si shembull të praktikës pozitive, ai përmendi planin e Brazilit “Pyjet Tropikale Përgjithmonë”, me vlerë 125 miliardë dollarë, i cili parashikon që një e pesta e fondeve të shkojë direkt te komunitetet indigjene, ato që kanë ruajtur rezervat më të mëdha të biodiversitetit dhe karbonit në planet për shekuj me radhë.

Guterres, viti i fundit i të cilit si kreu i Kombeve të Bashkuara do të jetë vitin e ardhshëm, përfundoi me një mesazh ku pranonte kufizimet e tij, por gjithashtu përsëriste vendosmërinë e tij: "Mund të jemi tepër vonë për të parandaluar një rritje prej 1.5 °C, por nuk duhet të heqim dorë kurrë nga lufta për ruajtjen e klimës dhe natyrës. Është trashëgimia jonë e përbashkët dhe shansi ynë i fundit."

/Motilokal.com