Tensionet në samitin e klimës COP30 në Amazonën braziliane dolën në pah pas një sërë kritikash të ashpra ndaj Presidentit të SHBA-së Donald Trump, i cili përsëri hodhi poshtë shkencën e ndryshimeve klimatike. Edhe pse ai nuk u shfaq në Belém, hija e tij varet mbi tubimin, shumë udhëheqës botërorë e quajtën atë "gënjeshtar" dhe "armik të njerëzimit", dhe BBC shkruan se deklaratat e Trump u bënë tema kryesore e samitit.

Në shtator, Trump e quajti ndryshimin e klimës "mashtrimin më të madh në histori" në një fjalim para Kombeve të Bashkuara dhe tha se "konceptet globaliste" që u kërkojnë vendeve të industrializuara të sakrifikojnë zhvillimin e tyre "duhet të hidhen poshtë". Ky ton tani është përballur me dënim pothuajse unanim. Presidenti brazilian Luiz Inácio Lula da Silva paralajmëroi për " forcat ekstremiste që përhapin lajme të rreme", ndërsa udhëheqësit e Kilit dhe Kolumbisë e quajtën hapur Trump gënjeshtar dhe i nxitën vendet të injorojnë përpjekjet e Uashingtonit për t'u tërhequr nga marrëveshjet për klimën.

Pavarësisht betejës së ashpër retorike, vetë negociatat po ecin ngadalë. Shumica e vendeve ende nuk kanë paraqitur plane të reja për të ulur emetimet e karbonit dhe vullneti politik po zbehet qartë. Kryeministri britanik Keir Starmer pranoi se "më parë kishte unitet, por tani nuk ka". Qeveria e tij i zhgënjeu më tej pritësit e saj duke u tërhequr nga një fond prej 125 miliardë dollarësh për të mbrojtur pyjet tropikale të botës, një iniciativë që Mbretëria e Bashkuar ndihmoi në nisjen e saj në vitin 2021.

Presidenti Lula ka theksuar se pyjet tropikale si ato të Amazonës dhe pellgut të Kongos janë thelbësore në luftën kundër ngrohjes globale, sepse ato ruajnë sasi të mëdha gazrash serrë dhe mbrojnë gjysmën e specieve të botës. Por pas tërheqjes së Britanisë, qëllimi i mbledhjes së 25 miliardë dollarëve për Fondin e Pyjeve Tropikale është bërë i pasigurt.

Në një përpjekje për ta rikthyer fokusin te veprimi kolektiv, Princi William i Britanisë u bëri thirrje udhëheqësve të marrin "përgjegjësi brezash". "Le të jemi ne ata që ndryshuan rrjedhën e ngjarjeve, jo për hir të njohjes, por për mirënjohjen e atyre që do të vijnë", tha ai.

Urgjenca për veprim është e qartë: Uragani Melissa, i cili kohët e fundit shkatërroi Karaibet dhe mori më shumë se 75 jetë njerëzish, u përkeqësua nga ndryshimet klimatike, sipas shkencëtarëve. Në dy javët e ardhshme, negociatat do të përqendrohen kryesisht në çështjen e ndihmës financiare për vendet që tashmë vuajnë pasojat më të rënda të ndryshimeve klimatike.

/Motilokal.com