Vrima e ozonit mbi Antarktidë është dukshëm më e vogël në vitin 2025 sesa në vitet e mëparshme, duke u renditur si e pesta më e vogël që nga viti 1992, sipas një raporti të ri nga shkencëtarët e NOAA dhe NASA.

Vrima e ozonit arriti shtrirjen e saj më të madhe ditore për vitin 2025 në fillim të shtatorit, duke matur 14.2 milionë kilometra katrorë, rreth 30% më e vogël se vrima më e madhe e regjistruar në vitin 2006.

E ashtuquajtura "vrimë ozoni" nuk është një vrimë e vërtetë në shtresën e ozonit të planetit, por një zonë e madhe e stratosferës së Tokës me përqendrime jashtëzakonisht të ulëta të ozonit.

Shkencëtarët e NOAA-s dhe NASA-s theksojnë se gjetjet e fundit tregojnë se përpjekjet për të kufizuar kimikatet që shkatërrojnë ozonin mund të kenë një ndikim të rëndësishëm.

Rregulloret u përcaktuan nga Protokolli i Montrealit, i cili hyri në fuqi në vitin 1992. Ndryshimet pasuese vunë në lëvizje një rimëkëmbje graduale të shtresës së ozonit, e cila mbetet në rrugën e duhur për t'u rikuperuar plotësisht më vonë këtë shekull, ndërsa vendet anembanë botës zëvendësojnë substancat e dëmshme me alternativa më të sigurta.

"Vrima e këtij viti do të ishte më shumë se një milion milje katrorë më e madhe nëse do të kishte ende po aq klor në stratosferë sa kishte 25 vjet më parë", tha Paul Newman, një shkencëtar i lartë në Universitetin e Maryland dhe udhëheqës i hershëm i ekipit të kërkimit të ozonit të NASA-s.

Për dekada të tëra, klorofluorokarbonet (CFC) dhe komponimet e tjera që shkatërrojnë ozonin janë përdorur gjerësisht në sprej aerosolësh, shkuma, kondicionerë dhe frigoriferë, duke shkaktuar varfërim të konsiderueshëm të ozonit.

Faktorët natyrorë, siç janë temperatura dhe qarkullimi atmosferik, ndikojnë gjithashtu në përqendrimet e ozonit dhe ka të ngjarë të kenë kontribuar në vrimën më të vogël të ozonit këtë vit, sipas studiuesve.

Shtresa e ozonit e Tokës vepron si krem mbrojtës nga dielli i planetit, duke mbrojtur njerëzit, kafshët dhe bimët nga rrezatimi i dëmshëm ultraviolet. Kur nivelet e ozonit bien, më shumë rreze UV arrijnë në sipërfaqe, duke rritur rrezikun e ndikimeve negative në shëndet dhe mjedis, siç janë dëmtimi i të korrave, kanceri i lëkurës dhe katarakti.

/Motilokal.com