Të gjithë sytë janë kthyer nga Shqipëria pasi më shumë se 40 grupe mjedisore në të gjithë Evropën kërkuan pezullimin e megaprojektit të dhëndrit të Donald Trump.

Vitin e kaluar, Jared Kushner dhe gruaja e tij Ivanka Trump shkaktuan polemika pasi zbuluan planet për të transformuar ishullin e pabanuar të Sazanit në një destinacion turistik për elitën. Planet e Affinity Global Development për të shembur zonën natyrore me buldozer për t'i hapur rrugë një resorti luksoz morën dritën jeshile nga kryeministri i Shqipërisë Edi Rama janarin e kaluar.

Projekti vlerësohet të kushtojë rreth 1.4 miliardë euro dhe u bë i mundur falë Ligjit famëkeq 21/2024, i cili lejon ndërtimin e hoteleve me pesë yje kudo në vend, duke përfshirë zonat e mbrojtura natyrore.

Dikur shtëpia e një baze ushtarake, Sazani është një nga ishujt e fundit të pazhvilluar në Mesdhe, i rrethuar nga Parku Kombëtar Detar Karaburun-Sazan dhe një strehë e rëndësishme për disa nga speciet detare më të rrezikuara në botë.

'Shqetësim i thellë' për zhvillimin e Sazanit

Në një letër drejtuar Ramës dhe Ministres së Mjedisit Sofjan Jaupaj, një grup organizatash mjedisore nga 28 vende të ndryshme i kanë kërkuar qeverisë të ndalojë çdo vendim që do të çonte përpara projektin. Kjo vjen vetëm një javë pasi Ivanka Trump u pa duke darkuar me Ramën së bashku me një ekip arkitektësh.

Grupe, përfshirë Mbrojtjen dhe Ruajtjen e Mjedisit Natyror në Shqipëri (PPNEA) dhe Qendrën Mesdhetare për Monitorimin Mjedisor (MedCEM), paralajmërojnë se zhvillimi i propozuar do të përfshijë ndërhyrje në një sipërfaqe prej 45 hektarësh në Sazan, duke ngritur “shqetësime serioze” në lidhje me ndikimin e tij mjedisor.

Sazani është i rrethuar nga Parku Kombëtar Detar dhe ujërat e tij janë përcaktuar si një Zonë e Mbrojtur Veçanërisht me Rëndësi Mesdhetare (SPAMI). Deti përreth Sazanit ofron habitate të vlefshme dhe kyçe për speciet e rrezikuara si foka mesdhetare, ndërsa livadhet nënujore të Posidonia-s aty pranë janë thelbësore për biodiversitetin dhe klimën.

'Një kërcënim serioz për habitatet delikate'

“Ndërtimi i një resorti luksoz, me ndërhyrje në infrastrukturë në shkallë të gjerë, siç janë trafiku detar, rrugët dhe sistemet e kanalizimeve, përbën një kërcënim serioz për këto habitate delikate”, thuhet në letër.

“Ndërhyrje të tilla sjellin zhurmë, ndriçim artificial, ndotje dhe rritje të pranisë njerëzore – të gjitha këto mund të largojnë jetën e egër nga zonat kritike, duke përfshirë shpellat bregdetare që janë thelbësore për mbijetesën e fokës murg.”

Letra vazhdon duke argumentuar se projekti dhe miratimi i tij janë një “kundërshtim i drejtpërdrejtë” i angazhimeve të Shqipërisë në kuadër të procesit të anëtarësimit në BE. Kjo vjen vetëm disa ditë pasi Shqipëria iu bashkua “Bordit të Paqes” të sapokrijuar nga Trump, i cili sipas tij do të krijojë një të ardhme më të sigurt për botën.

Euronews Green ka kontaktuar Ministrinë e Turizmit dhe Mjedisit të Shqipërisë për koment.

/Euronews/Motilokal.com