Mjalti është përdorur nga njerëzit për mijëra vjet. Përshkrimet e përdorimit të tij medicinal gjenden në Kuran dhe Bibël, si dhe në tekstet e Hipokratit, mjekut grek të cilit i njihet merita për shpikjen e Betimit të Hipokratit dhe i konsideruar si një nga etërit e mjekësisë së hershme.

Një pikturë shpellore 8,000-vjeçare, e zbuluar në Spanjë në vitin 1924, përshkruan një burrë që mbledh mjaltë nga një koshere bletësh.

Tani dihet që mjalti është antimikrobik. Studimet kanë treguar efektivitetin e tij në luftimin e baktereve Salmonella dhe E. coli dhe një mjaltë i gradës mjekësore përdoret për të trajtuar disa plagë , falë vetive të tij anti-inflamatore.

A mund ta trajtojë mjalti ftohjen e zakonshme?

Mjalti është një ilaç shtëpiak që zakonisht u ofrohet personave që vuajnë nga ftohja dhe gripi, por provat për efektivitetin e tij janë shqyrtuar sistematikisht vetëm kohët e fundit.

Shkencëtarët në Universitetin e Oksfordit zbuluan se mjalti ishte “superior” në qetësimin e simptomave për ata me ftohje, grip ose infeksione të tjera të traktit të sipërm respirator (URTI). Ata shqyrtuan 14 studime të ndryshme, secili duke krahasuar mjaltin me një metodë tjetër të kujdesit për URTI-të, siç janë qetësuesit e kollës, steroidet dhe antibiotikët.

Megjithatë, epidemiologu Gideon Meyerowitz-Katz vuri në dyshim cilësinë e studimeve të përfshira dhe, për rrjedhojë, vlefshmërinë e përfundimit se mjalti mund të jetë më i mirë se metodat e zakonshme të kujdesit.

“Sigurisht që studimet e përfshira nuk ishin provat më të mira të kryera ndonjëherë”, thotë dr. Joseph Lee, një nga autorët e studimit të ri. “Në fund të fundit, kjo është arsyeja pse kemi bërë thirrje për të bërë më shumë studime. Në mjekësinë klinike, duhet të vendosim se çfarë të bëjmë tani, bazuar në atë që është në dispozicion”.

Pra, a i anulon kjo gjetjet?

“Kjo na bën më pak të sigurt se mjalti është efektiv, por nuk e ndryshon rekomandimin, duke qenë se alternativat nuk funksionojnë ose janë të dëmshme”, thotë Lee. «Për shembull, ne e dimë që njerëzit përfundojnë duke marrë antibiotikë për infeksionet e traktit urinar.

"Në fakt, kjo është një nga arsyet më të mëdha për konsumimin e antibiotikëve. Antibiotikët mund të kenë efekte anësore si diarre dhe të vjella, skuqje dhe reaksione alergjike. Më keq akoma, ato shkaktojnë rezistencë ndaj antimikrobikëve që kërcënon të ardhmen e mjekësisë."

Konsumi i mjaltit, nga ana tjetër, ka një profil të mirë sigurie, thotë Lee. Por mjalti është gjithashtu një produkt jashtëzakonisht i ndryshueshëm. Ai mund të përmbajë 200 substanca të ndryshme, duke përfshirë proteina, vitamina dhe minerale të ndryshme. Kryesisht, megjithatë, mjalti është sheqer dhe ujë.

“Pika ime kryesore në lidhje me artikullin nuk ishin domosdoshmërisht studimet e përfshira”, thotë Meyerowitz-Katz, “por që ishte një përmbledhje narrative, e cila teknikisht është më shumë një artikull opinioni i mirë-kërkuar sesa prova si e tillë.”

A duhet të ha mjaltë nëse kam ftohje?

Është e njohur mirë se shurupet, përfshirë mjaltin, kanë një efekt zbutës: lehtësojnë irritimet duke formuar një film ftohës rreth fytit. Ilaçet pa recetë për kollën e imitojnë këtë me sheqer të shtuar, shija e ëmbël stimulon pështymën dhe sekrecionet e mukusit që qetësojnë dhe lubrifikojnë rrugët e frymëmarrjes.

“Është ëmbëlsia që është faktori i përbashkët në mjaltin, ilaçet për kollën dhe tabletat për dhimbje fyti”, thotë prof. Ron Eccles, i cili drejtoi Qendrën për Ftohjen e Zakonshme në Universitetin e Cardiffit për gati 30 vjet. Të treja do të jenë po aq efektive në trajtimin e kollës dhe dhimbjes së fytit, por jo në simptomat e tjera.

“Simptoma më e zakonshme dhe shqetësuese e infeksioneve të traktit urinar tek foshnjat është ethet, ku mjalti nuk ka dobi, por trajtimet e zakonshme paracetamoli dhe ibuprofeni - janë shumë efektive”, thotë Eccles. “Një tjetër simptomë e ftohjes ose gripit të zakonshëm është bllokimi, dhe mjalti nuk do ta zhbllokojë hundën.”

“Ilaçet kundër dhimbjeve si paracetamoli, aspirina dhe ibuprofeni do të ishin trajtimi im i parë për ftohjet dhe gripin”, rekomandon Eccles, “të ndjekura nga një pije e nxehtë dhe e shijshme”.

/Motilokal.com