Një studim i ri ka zbuluar se ngrënia e më shumë se nëntë racione ushqimesh ultra të përpunuara në ditë rrit rrezikun e ngjarjeve të rënda në zemër me 67 për qind.

Hulumtimi e kthen një dietë rutinë me vakte të paketuara dhe ushqime të ëmbla në një paralajmërim më të qartë për sulmet në zemër dhe goditjet në tru në të ardhmen.

Në 6,531 të rritur të ndjekur për gati 12 vjet, lidhja u shfaq në një pamje të gjerë dhe të larmishme të të ngrënit të përditshëm.

Dr. Amier Haidar në UTHealth Houston e lidhi konsumin më të rëndë të ushqimeve ultra të përpunuara me ngjarje më serioze kardiovaskulare.

Modeli nuk kufizohej vetëm në raste ekstreme. Rreziku rritej vazhdimisht me konsumin e përditshëm.

Ajo që përcaktojnë numrat është një lidhje e fuqishme – jo provë e shkakut – e cila është një dallim i rëndësishëm.

Një dietë që e rëndon trupin

Rreziku u rrit në mënyrë të qëndrueshme dhe jo menjëherë, gjë që ka rëndësi sepse shumë njerëz i hanë këto produkte disa herë në ditë.

Çdo porcion i shtuar lidhej me një rritje prej rreth 5%, duke sugjeruar që zgjedhjet e vogla mund të grumbullohen me kalimin e viteve.

Pjesëmarrësit në grupin me konsumin më të lartë mesatarisht konsumuan 9.3 racione në ditë dhe u përballën me rreth 67% më shumë ngjarje sesa grupi me konsumin më të ulët.

Një model i tillë tregon më pak për një vakt të vetëm të keq sesa për një dietë që vazhdon ta rëndojë trupin.

Përpunimi i heq lëndët ushqyese nga ushqimi

Studiuesit numëruan në këtë kategori ëmbëlsira të paketuara, makarona të menjëhershme , drithëra me sheqer, mishra të gatshme, pije të gazuara, patate të skuqura dhe vakte të ushqimit të shpejtë.

Këtu, ushqimet ultra të përpunuara nënkuptonin produkte industriale të ndërtuara nga përbërës dhe aditivë të rafinuar në vend të ushqimeve afër formës së tyre origjinale.

Ky dallim ka rëndësi sepse përpunimi mund të zhveshë fibrat dhe strukturën natyrale, ndërkohë që rrit sheqerin, kripën, yndyrën dhe teksturat që janë të lehta për t’u ngrënë tepër.

Pra, çështja nuk është vetëm nëse ushqimi erdhi në pako, por sa është rindërtuar ai.

Kaloritë shtesë dhe rreziku i zemrës

Shumë nga këto produkte janë të projektuara për shije të shkëlqyer dhe për t’u ngrënë shpejt, gjë që mund të zbehë sinjalet e ndalimit të trupit.

Në një provë të kontrolluar, të rriturit që hanin dieta ultra të përpunuara morën rreth 500 kalori shtesë në ditë dhe shtuan në peshë.

Kaloritë shtesë mund të rrisin dhjamin e trupit, dhe kjo mund ta shtyjë presionin e gjakut, sheqerin në gjak dhe tendosjen e arterieve në drejtimin e gabuar.

Me kalimin e kohës, këto ndryshime u japin sëmundjeve të zemrës më shumë shanse për t’u zhvilluar, edhe kur asnjë vakt i vetëm nuk duket dramatik.

Qasje e kufizuar në ushqim të shëndetshëm

Rritja më e madhe u shfaq midis pjesëmarrësve me ngjyrë, brenda lagjeve dhe sistemeve ushqimore që nuk ofrojnë të njëjtat zgjedhje.

Çdo porcion shtesë ditor ishte i lidhur me një rrezik 6.1% më të lartë për amerikanët me ngjyrë krahasuar me 3.2% për të tjerët.

“Për shkak të përcaktuesve socio-mjedisorë të shëndetit, amerikanët me ngjyrë kanë më shumë gjasa të kenë qasje të kufizuar në opsione ushqimore të shëndetshme dhe janë të ngarkuar në mënyrë disproporcionale nga mjedise të pafavorshme ushqyese”, tha Haidar.

Këto shifra sugjerojnë se i njëjti zakon i përditshëm mund të ketë pasoja më të rënda në komunitetet që tashmë mbajnë më shumë barrë kardiovaskulare.

Roli i mjedisit ushqimor

Zgjedhjet e ushqimit formësohen nga vendet ku njerëzit bëjnë pazar, veçanërisht në lagjet ku opsionet e lira të paketuara janë më të lehta për t'u gjetur.

Një rishikim zbuloi më shumë marketing të ushqimeve të pashëndetshme dhe qasje më të dobët në ushqim të shëndetshëm në shumë komunitete me ngjyrë me të ardhura të ulëta.

Ekspozimi i përsëritur ka rëndësi sepse reklamat formësojnë preferencën, normalizojnë përdorimin e përditshëm dhe i mbajnë kaloritë më të lira dhe më të përshtatshme vazhdimisht të dukshme.

Ky sfond ndihmon në shpjegimin pse këshillat për dietën shpesh nuk mjaftojnë kur dyqanet, çmimet dhe stresi vazhdojnë të punojnë kundër tyre.

Ushqimet me sheqer spikatën

Jo çdo kategori e ushqimeve ultra të përpunuara mbarti të njëjtin model pasi studiuesit e ndanë dietën në pjesë më të vogla.

Ushqimet me sheqer treguan lidhjen më të qartë në këtë studim, ndërsa mishrat e përpunuar dukeshin më të rrezikshëm, por më pak të sigurt.

Një analizë e gjerë zbuloi gjithashtu se pijet me sheqer dhe mishrat e përpunuar janë ndër produktet që lidhen më vazhdimisht me dëmtimet kardiovaskulare.

Ky kontrast sugjeron që përpunimi mund të ketë më shumë rëndësi kur vjen me ngarkesa të mëdha sheqeri, niseshte të rafinuara ose të dyja.

Ushqimet ultra të përpunuara nuk janë të rralla në Shtetet e Bashkuara, kështu që paralajmërimi vlen për të ngrënit e përditshëm, jo vetëm për dietat ekstreme. Të dhënat e fundit tregojnë se ato përbëjnë rreth 53% të asaj që të rriturit hanë çdo ditë.

“Shumica e amerikanëve në të dhënat tona konsumonin rreth 4 1/2 porcione në ditë”, tha Haidar. Të rinjtë hanë edhe më shumë nga këto ushqime, me pjesën e tyre që rritet nga rreth 61% në 67% me kalimin e kohës.

Kufizimet e studimit

Edhe modelet e forta lënë hapësirë për pasiguri kur studiuesit i ndjekin dietat në vend që t'i caktojnë ato për vite me radhë.

Pjesëmarrësit raportuan se çfarë hëngrën, dhe në këto raporte mund të mos përmenden porcionet, markat ose ndryshimet që ndodhën më vonë.

Për më tepër, pyetësori i ushqimit nuk ishte hartuar posaçërisht rreth përpunimit, kështu që disa artikuj mund të mos i jenë përshtatur në mënyrë të përsosur kategorisë.

Megjithatë, i njëjti trend i mbijetoi disa kontrolleve alternative, gjë që e bën një gabim të thjeshtë në matje një shpjegim më pak të mundshëm.

Mesazhi është i qartë: një dietë e ndërtuar mbi komoditetin industrial mund të rrisë në heshtje rrezikun e sëmundjeve të zemrës me kalimin e kohës.

Ajo që vjen më pas është identifikimi i përbërësve ose ekspozimeve që kanë më shumë rëndësi dhe cilat ndryshime mund ta zvogëlojnë atë rrezik më shpejt.

/Motilokal.com