Kërkesa globale për rërë po rritet më shpejt sesa mund ta rimbushin sistemet natyrore, duke kërcënuar ekosistemet, biodiversitetin dhe jetesën në të gjithë botën, paralajmëroi Programi i OKB-së për Mjedisin (UNEP) në një raport të publikuar të martën.
Raporti tha se bota aktualisht konsumon rreth 50 miliardë ton rërë çdo vit, e nxitur nga rritja e popullsisë, urbanizimi, zgjerimi i infrastrukturës dhe zhvillimi ekonomik.
Sipas UNEP-it, kërkesa për rërë të përdorur vetëm në ndërtesa parashikohet të rritet deri në 45 përqind deri në vitin 2060.
Agjencia tha se "boshllëku në rritje i rërës" pasqyron ndryshimin në zgjerim midis ritmit të shpejtë të nxjerrjes dhe procesit shumë më të ngadaltë natyror përmes të cilit formohet rëra gjatë qindra mijëra viteve.
“Rëra nganjëherë quhet heroi i panjohur i zhvillimit, por roli i saj thelbësor në mbështetjen e shërbimeve natyrore nga të cilat varemi ne lihet edhe më shumë pas dore”, tha Pascal Peduzzi, drejtor i Bazës së të Dhënave të Informacionit për Burimet Globale të UNEP-it në Gjenevë.
Raporti bën dallimin midis rërës “së vdekur” të përdorur në beton, asfalt dhe xham dhe rërës “së gjallë” që gjendet në lumenj, delta dhe zona bregdetare, e cila ndihmon në rregullimin e rrjedhave të ujit, mbrojtjen e vijave bregdetare dhe mbështetjen e biodiversitetit.
Sipas raportit, rëra gjithashtu siguron habitate për peshq, breshka, zogj, gaforre dhe shumë specie të tjera, ndërkohë që mbështet turizmin dhe peshkimin dhe ndihmon në ruajtjen e ekuilibrit ekologjik.
UNEP paralajmëroi se kërkesa në rritje për të dyja format e rërës po krijon gjithnjë e më shumë konkurrencë midis përdorimit industrial dhe qëndrueshmërisë mjedisore, me nxjerrjen e tepërt që dëmton ekosistemet dhe kërcënon sigurinë ushqimore dhe të ujit.
Raporti zbuloi gjithashtu se rreth gjysma e kompanive të thellimit operojnë brenda Zonave të Mbrojtura Detare, duke përbërë 15 për qind të vëllimit total të thelluar.
UNEP bëri thirrje për një qeverisje më të fortë, monitorim të përmirësuar dhe transparencë më të madhe në lejet e nxjerrjes dhe vlerësimet e ndikimit në mjedis.
Raporti u bëri thirrje qeverive të hartojnë udhërrëfyes kombëtarë për menaxhimin e qëndrueshëm të rërës.
/Motilokal.com
