Aktualisht, një valë e pazakontë nxehtësie e prillit dhe majit po djeg pjesë të mëdha të Indisë.

Temperaturat kanë tejkaluar 46°C në të gjithë veriperëndimin dhe qendrën, shkollat janë mbyllur, spitalet kanë ngritur njësi të dedikuara për goditje nga nxehtësia dhe qeveria ka lëshuar paralajmërime për nxehtësinë.

Ne kemi tendencë t’i mendojmë valët e të nxehtit si një krizë shëndetësore pothuajse 490,000 njerëz vdesin nga nxehtësia në nivel global çdo vit. Por kjo nuk merr parasysh efektet shkatërruese të nxehtësisë ekstreme në jetën e përditshme të grave në mënyra që nuk shfaqen në statistikat e vdekshmërisë.

Rishikimi ynë i hulumtimit, i cili shqyrton shembuj nga Oqeania, Afrika dhe Azia, zbulon se njerëzit që detyrohen të përshtaten në masën më të madhe janë ata që politikat klimatike i injorojnë më shumë.

Nxehtësia në punë dhe në shtëpi

Mënyra se si njerëzit e përjetojnë vapën shpesh varet nga gjinia. Në shumë pjesë të botës, detyrat e ndërprera nga vapa ekstreme përcaktohen nga ana sociale dhe kulturore.

Për shembull, në shumë pjesë të Afrikës, Azisë dhe Oqeanisë, gratë janë kujdestaret kryesore të shtëpisë. Ato shpesh detyrohen të kalojnë më shumë kohë brenda sesa burrat, në shtëpi të ajrosura dobët, pa izolim ose ftohje, duke shkaktuar stres fizik dhe mendor. Kjo tregon se si nxehtësia ekstreme dëmton mirëqenien e grave në mënyra që shkojnë përtej shëndetit.

Në vendin e punës, ndarja gjinore ndikon gjithashtu në ekspozimin ndaj nxehtësisë. Hulumtimet në Indi dhe Bangladesh tregojnë se kanalizimet e pamjaftueshme në vendet informale të punës i godasin gratë veçanërisht rëndë gjatë vapës ekstreme. Disa gra pinë më pak për të shmangur përdorimin e tualeteve johigjienike, duke çuar në dehidratim dhe probleme të mëtejshme shëndetësore.

Në Indi dhe Maldive, normat kulturore dhe fetare kërkojnë që gratë të veshin më shumë rroba se burrat, duke i lënë ato të ndihen të nxehta dhe në siklet. Këto nuk janë shqetësime të vogla; ato e përkeqësojnë ekspozimin ndaj nxehtësisë në mënyra që formësojnë mënyrën se si gratë e përjetojnë motin e nxehtë.

Nxehtësia ekstreme riformëson botët shoqërore

Gjatë valëve të të nxehtit, gratë në shumë vende tropikale qëndrojnë brenda, gjë që kufizon lidhjen e tyre shoqërore. Hulumtimet në Burkina Faso tregojnë se nxehtësia rrit izolimin e grave shtatzëna, duke zvogëluar lidhjen e tyre me miqtë dhe familjen që janë thelbësore për mirëqenien e tyre.

Nxehtësia ndikon gjithashtu në mënyrën se si gratë e perceptojnë veten. Në Kenian rurale, gratë shtatzëna që kishin vështirësi në kryerjen e punëve në natyrë gjatë vapës ekstreme raportuan se ndiheshin të perceptuara si "të dobëta" ose "dembele". Kjo ishte një goditje e rëndësishme në komunitetet ku vlera e një gruaje është e lidhur me përmbushjen e pritjeve shtëpiake.

Për më tepër, ka prova të konsiderueshme se temperaturat më të larta rrisin rrezikun e dhunës fizike të burrave ndaj grave. Në Kamerun, gratë që vuajnë nga nxehtësia ekstreme në shtëpi kishin pothuajse tre herë më shumë gjasa të raportonin një rritje të dhunës në familje.

Në Bangladesh, Kamboxhia dhe Nepal, valët e të nxehtit janë lidhur me rritjen e martesave të fëmijëve, pasi familjet në vështirësi i detyrojnë vajzat e tyre të bashkohen për të lehtësuar stresin financiar dhe për të ulur kostot familjare. Këto martesa shpesh çojnë në siguri më të ulët dhe në dobësim të pushtetit për gratë e reja, duke dëmtuar ndjenjën e tyre të sigurisë.

Gratë tashmë po përshtaten

Përshtatja me një botë gjithnjë e më të nxehtë kërkon një përpjekje të përbashkët nga individët dhe institucionet. Por gratë nuk po presin që politikat t'i arrijnë ritmin, ato tashmë po përshtaten në mënyrë krijuese dhe shpesh pa mbështetje institucionale.

Për shembull, në vendbanimet informale në Ahmedabad të Indisë, gratë i lyenin çatitë e tyre me të bardhë dhe përdornin lëvore kokosi dhe mbeturina letre për të ndërtuar çati më të freskëta. Në Bangladesh, gratë ndërtuan dhoma të hijezuara dhe të ajrosura të bashkangjitura shtëpive të tyre, të cilat mund të ofrojnë mbrojtje nga dielli dhe privatësi, ndërkohë që shërbejnë edhe si vende mbledhjeje për takime komunitare. Në Xhakarta, gratë krijuan zona të përbashkëta të hijezuara që funksionojnë si qendra informale ftohjeje.

Këto janë “përshtatje të përditshme”, praktika në shkallë të vogël, të bazuara në komunitet, që dalin nga rutina e përditshme dhe jo nga programet institucionale. Ato përfaqësojnë mënyrën se si shumë komunitete me të ardhura të ulëta përballen me nxehtësinë. Dhe shpesh shërbejnë për qëllime të shumëfishta njëkohësisht, siç janë ftohja fizike, lidhja sociale dhe ndërtimi i komunitetit.

Çfarë duhet të ndryshojë

Politikat e përshtatjes ndaj klimës duhet të shkojnë përtej trajtimit të nxehtësisë si një sfidë neutrale nga ana gjinore. Hulumtimi ynë tregon se si nxehtësia ndikon në mirëqenien e grave dhe burrave në mënyra të ndryshme. Këto dallime formohen jo vetëm nga biologjia, por edhe nga kultura, pushteti dhe ndërthurjet e klasës, kastës dhe statusit migrator.

Çështja kritike është se gratë nuk janë thjesht viktima pasive të nxehtësisë. Por praktikat e tyre të përditshme mbeten kryesisht të padukshme për institucionet që hartojnë përgjigje ndaj klimës.

Politikëbërësit duhet t'i njohin dhe t'i mbështesin ato. Ndërsa valët e të nxehtit bëhen më të shpeshta dhe intensive, gratë që i lyejnë çatitë e tyre me të bardhë ose ndërtojnë hapësira më të freskëta për takimet e komunitetit në Bangladesh, tashmë po udhëheqin këtë proces.

/Motilokal.com