Mungesa e ajrit të kondicionuar në Evropë do të thotë se ajo është e papërgatitur për rritjen e pritur të 'netëve tropikale', paralajmërojnë ekspertët.

Shkencëtarët e klimës i kanë paralajmëruar evropianët për rreziqet e “netëve tropikale”, ndërsa një tjetër valë e të nxehtit përvëlues ka përfshirë kontinentin.

Shërbimi kombëtar meteorologjik i Francës, Meteo France, thotë se vendi po hyn në një “pllajë” të kushteve të vapës së pandërprerë që nuk do të lehtësohen deri të premten (26 qershor), të paktën.

Më shumë se gjysma e 96 departamenteve të Francës janë vendosur nën alarm të kuq për 'mot të keq', ndërsa temperaturat rriten deri në 40°C. Kjo vjen vetëm disa javë pasi Franca përjetoi një valë vdekjeprurëse të të nxehtit në maj, për të cilën ekspertët thonë se kishte "gjurmët e ndryshimeve klimatike kudo".

Dje (21 qershor) autoritetet ndaluan konsumin e alkoolit në festivalin vjetor Fête de la Musique (Dita e Muzikës) në Paris për shkak të temperaturave të larta. Emmanuel Grégoire, kryebashkiaku i Parisit, njoftoi se noti do të lejohet në Kanalin Saint-Martin nga e mërkura, ndërsa autorizoi parqet dhe kopshtet e Parisit të mbeten të hapura 24/7 për të ndihmuar njerëzit të freskohen.

Parashikimet e motit parashikojnë që temperaturat do të arrijnë 40°C këtë javë në shumë pjesë të Spanjës, duke përfshirë Bilbaon, Zaragozën, Almerian dhe Madridin. Edhe Mbretëria e Bashkuar po përgatitet për temperatura përvëluese, me Zyrën Meteorologjike që parashikon temperatura maksimale prej 38°C në Anglinë jugore gjatë ditëve në vijim.

Ioanna Vergini, themeluese e wfy24.com, i thotë Euronews Earth se Italia dhe Greqia do të mbeten “relativisht më të buta” gjatë valës së të nxehtit, me Romën që do të arrijë 35°C dhe Athinën që do të qëndrojë në të ulëtat e 30-tave.

Çfarë janë netët tropikale?

Vala e fundit e të nxehtit në Evropë do të sjellë edhe më shumë netë tropikale. Këtu temperatura nuk bie kurrë nën 20°C brenda një periudhe 24-orëshe.

Ndërsa kjo është më e zakonshme në klimat më të ngrohta, vendet më të ftohta po përjetojnë dukuri më të shpeshta, veçanërisht gjatë valëve të të nxehtit.

Një studim i atribuimit nga Zyra Meteorologjike e Mbretërisë së Bashkuar zbuloi se gjasat për të përjetuar tre netë tropikale radhazi gjatë korrikut janë rritur ndjeshëm për shkak të ndryshimeve klimatike.

Në një klimë para-industriale, një ngjarje e tillë kishte një probabilitet prej më pak se një për qind në vit në Mbretërinë e Bashkuar, një komb i njohur për motin e tij tipik të freskët. Por në klimën e sotme, kjo probabilitet është rritur në afërsisht 20 për qind në vit.

Rreziqet e nxehtësisë së natës

Netët tropikale mund të kenë një ndikim të rëndësishëm në shëndetin e njeriut, pasi trupi mbështetet në temperatura më të ftohta gjatë natës për të rregulluar temperaturën e tij bazë dhe për t'u rikuperuar nga nxehtësia e ditës. Kjo mund të çojë në rritje të stresit kardiovaskular dhe çrregullime të gjumit.

“Nxehtësia e natës shpesh nënvlerësohet, por mund të jetë veçanërisht e rrezikshme sepse njerëzit zakonisht janë në shtëpi dhe mund të mos kenë qasje në hapësira të freskëta dhe me ajër të kondicionuar”, thotë për Euronews Earth Ruth Engel, një shkencëtare e të dhënave mbi shëndetin mjedisor dhe nxehtësinë ekstreme në Institutin Botëror të Burimeve (WRI).

“Në Evropë, ku kondicionimi i ajrit (AC) mbetet relativisht i pazakontë dhe temperaturat po rriten më shpejt se në çdo rajon tjetër, netët tropikale po bëhen një shqetësim i madh për shëndetin publik.”

Kondicionerët në Evropë janë më shumë se dyfishuar që nga viti 1990, me rreth 110 deri në 130 milionë njësi të instaluara deri më tani. Megjithatë, kjo ende përfaqëson vetëm rreth 20 përqind të ndërtesave në kontinent.

Ndërkohë që kondicioneri mund të veprojë si një mjet shpëtimtar gjatë vapës së madhe, ai po e shtyn gjithashtu Evropën në një 'lak ftohjeje' të pafund. Ndërsa temperaturat globale në rritje dhe valët e të nxehtit, të nxitura nga ndryshimet klimatike, nxisin kërkesën për ftohje - evropianët po bëhen gjithnjë e më të varur nga kondicioneri për të ruajtur një temperaturë të rehatshme brenda.

Por njësitë e kondicionerëve, të cilat shpesh funksionojnë me lëndë djegëse fosile, po shkarkojnë në ajër lëndë ftohëse si hidrofluorokarbon (HFC) dhe hidroklorofluorokarbon (HCFC). Këto kimikate bllokojnë mijëra herë më shumë nxehtësi në atmosferë sesa CO2, duke nxitur ngrohjen globale.

Në qytete, kjo nxehtësi bllokohet midis ndërtesave të larta dhe absorbohet nga sasitë e mëdha të asfaltit dhe betonit përpara se të lirohet përsëri në ajër. Kjo e bën temperaturën e jashtme edhe më të lartë, duke nxitur kërkesën për më shumë kondicioner.

'Barra kumulative e nxehtësisë' rrit rreziqet shëndetësore

Studimet kanë treguar se temperaturat e larta gjatë natës janë të lidhura me rritjen e vdekshmërisë, veçanërisht tek të moshuarit dhe ata me probleme shëndetësore paraprake.

Netët tropikale po ndikojnë gjithashtu në shërbimet publike, siç janë shkollat, të cilat tani po shqyrtojnë ndryshimin e orarit të provimeve për të ndihmuar në mbrojtjen e studentëve që nuk flenë mirë për shkak të temperaturave të larta gjatë natës.

“Shpesh flasim për ‘barrën kumulative të nxehtësisë’ idenë se sa më gjatë njerëzit janë të ekspozuar ndaj nxehtësisë, aq më i madh është ndikimi në shëndetin e tyre”, thotë Engel.

“Kur shtëpitë mbeten të nxehta gjatë natës, njerëzit humbasin mundësinë për t’u rikuperuar nga temperaturat e ditës, duke rritur rreziqet, veçanërisht për të moshuarit dhe ata me probleme shëndetësore.”

/Motilokal.com