Mbi një miliard njerëz në mbarë botën vuajnë nga probleme shëndetësore mendor, një barrë që po rritet, kryesisht e shkaktuar nga ankthi dhe depresioni.

Një lloj depresioni më pak i njohur është Çrregullimi Afektiv Sezonal (ÇAS), një formë e dallueshme e çrregullimit depresiv i karakterizuar nga një model sezonal dhe, si çdo formë tjetër e depresionit, është një gjendje serioze mjekësore.

Depresioni sezonal është më i zakonshëm gjatë dimrit, i lidhur me ditët më të errëta dhe më të ftohta dhe mungesën e ndërveprimit shoqëror. Megjithatë, megjithëse vetëm pak prej tyre e përjetojnë depresionin e verës, ai mund të jetë po aq dobësues sa ai i dimrit, i njohur më gjerësisht.

Një studim i kohëve të fundit zbuloi se SAD-ja verore është një nëntip atipik që prek 0.57% të popullsisë globale, krahasuar me SAD-në dimërore, e cila prek 5%.

Gjendja mund të shkaktohet nga valët e të nxehtit dhe netët tropikale, me simptoma që variojnë nga "trishtimi i verës" më i butë deri te simptoma depresive paaftësuese, të tilla si pagjumësia, humbja e oreksit, agjitacioni dhe ankthi.

Gjëra të tilla si përmbajtja e një rutine, shmangia e nxehtësisë ekstreme dhe prioritizimi i gjumit mund të ndihmojnë në lehtësimin e shqetësimit, por në raste të rënda, rekomandohet të kërkoni ndihmë mjekësore, sipas Adam Borland, psikolog klinik në Klinikën e Cleveland.

Gjendjet e shëndetit mendor në rritje

Në mbarë botën, numri i njerëzve që jetojnë me një gjendje të shëndetit mendor është pothuajse dyfishuar gjatë 30 viteve të fundit, kryesisht për shkak të rritjes së ankthit dhe depresionit.

Një analizë e kohëve të fundit nga Studimi i ri Global i Barrës së Sëmundjeve, i botuar në The Lancet, zbuloi se rreth 1.2 miliardë njerëz, rreth 15% e popullsisë së botës, jetonin me një gjendje të shëndetit mendor në vitin 2023.

Këto shifra përfaqësojnë një rritje prej 95% të rasteve midis viteve 1990 dhe 2023. Gjatë së njëjtës periudhë, çrregullimet mendore u ngjitën në renditjen e shkaqeve kryesore të humbjes së shëndetit në mbarë botën, nga vendi i 12-të në të 5-tin.

Për çrregullimin depresiv të madh dhe çrregullimet e ankthit, rritjet janë edhe më të theksuara, përkatësisht në 131% dhe 158%, duke i bërë ato dy gjendjet më të zakonshme.

“Përgjigjja ndaj nevojave të shëndetit mendor të popullsisë sonë globale, veçanërisht atyre më vulnerabël, është një detyrim, jo një zgjedhje”, shkruan autorët e Studimit Global të Barrës së Sëmundjeve 2023.

Është vlerësuar se një në gjashtë persona, rreth 140 milionë, jetojnë me një gjendje të shëndetit mendor në Rajonin Evropian. Sipas Organizatës Botërore të Shëndetësisë, vetëm një në tre persona që jetojnë me depresion në rajon kanë marrë kujdesin e nevojshëm.

Që nga pandemia COVID-19, depresioni dhe ankthi tek të rinjtë janë rritur me rreth 25%, dhe tek të rinjtë e moshës 15 deri në 29 vjeç, vetëvrasja është tani shkaku kryesor i vdekjes në rajon.

/Motilokal.com