Pothuajse çdo pjesë e trupit tonë ndryshon me kalimin e moshës, por gjunjët janë ndër nyjet që preken më shumë. Kjo ndodh sepse ata janë struktura shumë komplekse, ku kockat, muskujt, ligamentet dhe kërci punojnë vazhdimisht së bashku për të na mundësuar lëvizjen.
Me kalimin e viteve, muskujt që mbajnë dhe stabilizojnë gjurin dobësohen, dendësia e kockave mund të ulet, ndërsa kërci që zvogëlon fërkimin mes kockave fillon të konsumohet. Edhe ligamentet humbasin një pjesë të elasticitetit të tyre. Si rezultat, shumë njerëz përjetojnë dhimbje, ngurtësi, kufizim të lëvizjeve dhe vështirësi gjatë aktiviteteve të përditshme.
Megjithatë, dobësimi i gjunjëve nuk është i pashmangshëm. Ashtu si çdo pjesë tjetër e trupit, edhe gjunjët mund të qëndrojnë më të shëndetshëm nëse kujdesemi për ta. Hapi i parë është njohja e faktorëve që rrisin rrezikun e dëmtimeve dhe problemeve si osteoartriti.
Ndër faktorët kryesorë që ndikojnë negativisht te gjunjët janë pesha e tepërt trupore, mungesa e mbështetjes së duhur nga këpucët dhe aktivitetet që ushtrojnë presion të vazhdueshëm mbi nyjet. Lëvizjet e përsëritura, kërcimet, uljet e forta dhe kthesat e shpejta mund të shkaktojnë dëmtime të vogla që me kalimin e kohës mund të bëhen probleme më serioze.
Edhe sportistët janë të ekspozuar ndaj këtyre rreziqeve. Futbollistët, balerinët dhe personat që merren me sporte me ngarkesë të lartë mund të pësojnë dëmtime të meniskut ose ligamenteve të gjurit. Një dëmtim i ligamentit të kryqëzuar të përparmë (ACL), për shembull, mund të kërkojë muaj të tërë rikuperimi dhe të rrisë rrezikun për probleme të mëvonshme në nyje.
Por kjo nuk do të thotë se duhet të shmangim aktivitetin fizik. Përkundrazi, lëvizja është një nga mënyrat më të mira për të mbrojtur gjunjët. Studimet tregojnë se ushtrimet e forcës mund të ndihmojnë në uljen e rrezikut të osteoartritit, sepse muskujt më të fortë mbështesin më mirë nyjet.
Veçanërisht të dobishme janë ushtrimet që forcojnë muskujt rreth gjurit, sidomos kuadricepsin. Gjithashtu, përdorimi i këpucëve të përshtatshme, mbajtja e një peshe të shëndetshme dhe shmangia e neglizhimit të dhimbjeve të vazhdueshme janë hapa të rëndësishëm për shëndetin e gjunjëve.
Edhe vrapimi, për të cilin shpesh ka debate, nuk është domosdoshmërisht i dëmshëm për gjunjët. Nëse bëhet në mënyrë të kontrolluar dhe me përgatitje të duhur, ai mund të jetë pjesë e një stili jetese aktiv. Për personat që kanë dhimbje ose dëmtime të lehta, aktivitete si noti mund të jenë një zgjedhje shumë e mirë, pasi nuk ushtrojnë ngarkesë të madhe mbi nyje.
Në fund, gjunjët kërkojnë kujdes të vazhdueshëm. Ushtrimet e rregullta, pesha e kontrolluar, këpucët e mira dhe dëgjimi i sinjaleve të trupit mund të ndihmojnë që këto nyje të mbeten të forta dhe funksionale për shumë vite.
/Motilokal.com
