Ndërsa vëmendja e investitorëve është përqendruar kryesisht te inteligjenca artificiale dhe prodhuesit e mikroçipave, një sektor tjetër po shënon rritje të fuqishme: industria e ftohjes.

Kompani të mëdha si japonezja Daikin dhe amerikania Carrier Global kanë parë rritje të konsiderueshme të vlerës së tyre në tregje, pasi kërkesa për kondicionerë po rritet me ritme të shpejta. Temperaturat rekord dhe valët gjithnjë e më të shpeshta të të nxehtit kanë bërë që sistemet e ftohjes të mos shihen më si luks, por si një nevojë themelore.

Në diskutimet globale për klimën, ftohja tashmë konsiderohet pjesë e infrastrukturës kritike, krahas energjisë, ujit dhe shërbimeve shëndetësore.

Tregu botëror i kondicionerëve sot vlerësohet në rreth 190–210 miliardë dollarë, ndërsa parashikimet tregojnë se ai mund të kalojë 300 miliardë dollarë në vitet e ardhshme. Rritja mesatare vjetore pritet të jetë rreth 6 për qind.

Megjithëse shumica e popullsisë së botës jeton në zona ku temperaturat shpesh kërkojnë ftohje artificiale, qasja në kondicionerë mbetet ende e kufizuar. Mbi 80 për qind e njerëzve jetojnë në rajone ku sistemet e ftohjes janë të nevojshme, por vetëm rreth 40 për qind kanë një pajisje të tillë.

Ky hendek është një nga faktorët kryesorë që po shtyn zgjerimin e industrisë, veçanërisht në tregjet në zhvillim si India dhe vendet e Azisë Juglindore.

Kompanitë që udhëheqin tregun

Në mesin e liderëve botërorë qëndron Daikin Industries, kompania japoneze me seli në Osaka, e cila konsiderohet një nga prodhuesit më të mëdhenj të sistemeve HVAC (ngrohje, ventilim dhe ajër i kondicionuar). Ajo kontrollon një pjesë të konsiderueshme të tregut global dhe në vitin fiskal 2025 raportoi të ardhura rekord prej rreth 29 miliardë eurosh.

Avantazhi i Daikin lidhet me teknologjitë me efikasitet të lartë energjetik, sistemet moderne për banesa dhe ndërtesa komerciale, si dhe zhvillimin e pompave të nxehtësisë me ndikim më të ulët në klimë.

Një tjetër kompani me histori të gjatë është Carrier Global, e cila lidhet me zhvillimin e kondicionerit modern në fillim të shekullit XX. Sot kompania amerikane realizon mbi 21 miliardë dollarë të ardhura në vit dhe ofron zgjidhje për shtëpi, ndërtesa të mëdha, qendra të të dhënave dhe industri të ndryshme.

Kina, fuqia kryesore e prodhimit

Edhe pse kompanitë japoneze dhe amerikane kanë peshë të madhe në treg, prodhimi global i kondicionerëve dominohet nga Kina.

Gree Electric Appliances është ndër prodhuesit më të mëdhenj në botë të kondicionerëve për banesa, ndërsa Midea Group është një tjetër gjigant që furnizon tregjet ndërkombëtare dhe prodhon pajisje edhe për marka të tjera.

Kina prodhon rreth dy të tretat e kondicionerëve në botë, ndërsa një pjesë e madhe e tyre eksportohet. Eksportet drejt Bashkimit Evropian kanë shënuar rritje të ndjeshme, duke reflektuar kërkesën në rritje për sisteme ftohjeje.

Në këtë garë globale marrin pjesë edhe kompani si Mitsubishi Electric, LG, Samsung, Haier dhe Panasonic, të cilat po investojnë në pajisje më të mençura, më efikase dhe të lidhura me internetin.

Në sektorin industrial, ku kërkohen sisteme më komplekse për spitale, fabrika dhe qendra të dhënash, konkurrojnë kompani si Trane Technologies, Johnson Controls dhe Danfoss.

Rritje e madhe, por edhe sfida energjetike

Ekspertët presin që kërkesa për kondicionerë të vazhdojë të rritet gjatë dekadës së ardhshme, kryesisht për shkak të ndryshimeve klimatike, rritjes së temperaturave dhe zgjerimit të qyteteve.

Megjithatë, ky zhvillim sjell edhe probleme të reja. Në vende si India, Pakistani dhe Bangladeshi, përdorimi i kondicionerëve gjatë periudhave të nxehta mund të përbëjë një pjesë të madhe të konsumit maksimal të energjisë elektrike, duke ushtruar presion mbi rrjetet energjetike dhe duke rritur rrezikun e ndërprerjeve.

Edhe në Evropë debati po bëhet gjithnjë e më i madh. Ndërsa temperaturat ekstreme po bëhen më të shpeshta, rritja e përdorimit të kondicionerëve përballet me shqetësime rreth konsumit të energjisë dhe ndikimit mjedisor.

Pavarësisht sfidave, industria e ftohjes shihet si një nga tregjet me potencialin më të madh të rritjes në vitet e ardhshme. Kompanitë që do të arrijnë të zhvillojnë sisteme më të fuqishme, me konsum më të ulët energjie dhe më pak ndikim në klimë, pritet të jenë liderët e këtij tregu në të ardhmen.

/Motilokal.com