Një valë e jashtëzakonshme e të nxehtit po përhapet në Evropën Qendrore dhe Gadishullin Ballkanik, si pasojë e një sistemi të fuqishëm me presion të lartë atmosferik, i njohur si “kupola e nxehtësisë” (Heat Dome).

Ky fenomen pritet të dominojë motin gjatë ditëve të para të gushtit, duke sjellë temperatura ekstreme mbi 40°C në shumë vende të Evropës, përfshirë Italinë veriore, Hungarinë, Kroacinë, Serbinë dhe rajonet përreth.

Masat shumë të nxehta dhe të thata të ajrit po depërtojnë nga Afrika Veriore drejt Evropës, duke shkaktuar anomali të jashtëzakonshme të temperaturave. Në disa zona, temperaturat pritet të jenë ndër më të lartat e regjistruara për këtë periudhë të vitit.

Çfarë është “kupola e nxehtësisë”?

“Kupola e nxehtësisë” formohet kur një zonë e madhe me presion të lartë atmosferik qëndron e bllokuar mbi një rajon për disa ditë ose javë.

Ky sistem funksionon si një kapak gjigant mbi atmosferë. Ajri i nxehtë ngrihet lart, pastaj nën ndikimin e presionit të lartë zbret përsëri drejt tokës, duke u ngjeshur dhe duke u nxehur edhe më shumë.

Si rezultat:

• temperaturat rriten ndjeshëm;
• reshjet mungojnë;
• toka humbet lagështinë;
• rritet rreziku për thatësira dhe zjarre në natyrë.

Ky fenomen është përgjegjës për disa nga valët më ekstreme të të nxehtit që janë regjistruar në Evropë dhe Amerikën e Veriut gjatë viteve të fundit.

Ballkani përballet me temperatura deri në 43°C

Sipas parashikimeve meteorologjike, ajri më i nxehtë do të zhvendoset gradualisht drejt Evropës Lindore dhe Ballkanit.

Temperaturat më të larta priten në: Hungari, Kroaci, Serbi, Rumani, Sllovaki, Slloveni, Bullgari, Shqipëri, Kosovë, Maqedoni e Veriut dhe pjesë të tjera të Ballkanit

Në zonat e ulëta dhe fushore, veçanërisht në ultësirën e Panonisë, temperaturat mund të arrijnë 40–43°C gjatë ditës.

Në disa vende të Evropës Qendrore temperaturat do të lëvizin nga 36 deri në 40°C, ndërsa në Evropën Lindore priten vlera deri në 41°C.

Italia veriore, veçanërisht lugina e lumit Po, dhe rajonet e Hungarisë dhe Kroacisë pritet të jenë ndër zonat më të goditura nga kjo valë e nxehtësisë.

Net tropikale dhe mungesë freskimi

Një nga problemet më të mëdha të kësaj vale të nxehtit nuk janë vetëm temperaturat e larta gjatë ditës, por edhe netët shumë të ngrohta.

Në shumë qytete, temperaturat gjatë natës mund të mos zbresin nën 22–26°C.

Këto quhen “net tropikale” dhe paraqesin rrezik sepse trupi i njeriut nuk arrin të rikuperohet dhe të ftohet mjaftueshëm pas ekspozimit ndaj vapës gjatë ditës.

Mungesa e freskimit gjatë natës rrit stresin fizik, veçanërisht te:

• të moshuarit;
• fëmijët;
• personat me probleme shëndetësore;
• punëtorët që qëndrojnë gjatë në ambiente të hapura.

Rrezik për shëndetin dhe bujqësinë

Ekspozimi i gjatë ndaj temperaturave ekstreme mund të shkaktojë:

• dehidratim;
• lodhje nga nxehtësia;
• marramendje;
• probleme kardiovaskulare;
• goditje nga nxehtësia.

Rreziku është më i madh për fermerët, punëtorët e ndërtimit dhe të gjithë ata që punojnë jashtë gjatë orëve me temperatura më të larta.

Përveç ndikimit te njerëzit, kjo valë e nxehtësisë sjell pasoja serioze edhe për bujqësinë. Temperaturat e larta dhe mungesa e reshjeve përshpejtojnë tharjen e tokës dhe rrisin rrezikun për dëmtime të kulturave bujqësore.

Gjithashtu, kushtet e thata dhe temperaturat ekstreme krijojnë terren shumë të favorshëm për përhapjen e zjarreve në natyrë.

Si pritet të zhvillohet situata në ditët në vijim?

Gjatë ditëve të ardhshme, “kupola e nxehtësisë” do të vazhdojë të zgjerohet drejt lindjes dhe juglindjes së Evropës.

Piku i temperaturave pritet në mesin e javës, kur zonat e Ballkanit verior mund të përjetojnë ditët më të nxehta të kësaj periudhe.

Më pas, disa masa më të freskëta ajri nga Atlantiku mund të ndikojnë në pjesët perëndimore të Evropës, ndërsa vapa do të vazhdojë të mbetet e fortë në Evropën Lindore dhe Ballkan.

Parashikimet afatmesme tregojnë mundësinë që një tjetër sistem i ngjashëm me “kupolë nxehtësie” të zhvillohet në pjesët perëndimore dhe qendrore të Evropës gjatë javëve të ardhshme, duke vazhduar periudhën me temperatura mbi mesataren.

Këshilla gjatë temperaturave ekstreme

Gjatë ditëve me vapë të madhe rekomandohet:

• të shmanget ekspozimi në diell gjatë orëve 11:00–17:00;
• të konsumohen sa më shumë lëngje;
• të përdoren ambiente të freskëta;
• të tregohet kujdes i veçantë për të moshuarit dhe fëmijët;
• të shmanget puna fizike e rëndë në temperaturat më të larta.

Vala e të nxehtit që po prek Evropën pritet të jetë një nga episodet më të fuqishme të vapës së këtij sezoni, me temperatura që në disa zona mund të afrohen me rekordet historike.

/severe-weather.eu/Motilokal.com