Nxehtësia ekstreme lidhet me një gamë të gjerë problemesh shëndetësore - Me cilat sëmundje shoqërohet?

Nxehtësia ekstreme lidhet me një gamë të gjerë problemesh shëndetësore - Me cilat sëmundje shoqërohet?

Nxehtësia ekstreme shoqërohet me një gamë të gjerë problemesh shëndetësore, të cilat shihen nga mjekët në departamentet e urgjencës së spitaleve.

Ndër rastet e njohura tashmë, ka raste të dehidratimit dhe goditjes nga nxehtësia deri te sëmundjet e lëkurës dhe lëndimet nga aksidentet rrugore.

Fëmijët dhe stresi nga nxehtësia

Ndërkohë, deri në 590 milionë fëmijë nën moshën nëntë vjeç në të gjithë botën përjetojnë stres nga nxehtësia çdo vit për shkak të ndryshimeve klimatike, sipas dy studimeve të botuara në revistën Science Advances.

Sëmundjet që lidhen me nxehtësinë janë të vështira për t’u regjistruar, pasi të dhënat mjekësore zakonisht përshkruajnë gjendjen për të cilën pacienti po trajtohet, pa përmendur nëse nxehtësia mund të ketë kontribuar në shfaqjen e saj.

Një studim i Universitetit Northwestern ndoqi një qasje inovative, të frymëzuar nga metodat e përdorura në kërkimin gjenomik. Studiuesit studiuan 1,803 diagnoza në gati një milion vizita në departamentet e urgjencës dhe njësitë e kujdesit urgjent në Çikago midis viteve 2011 dhe 2023. Gjatë asaj kohe, pati 100 ditë me nxehtësi ekstreme.

Analiza identifikoi 33 diagnoza të lidhura me ekspozimin ndaj nxehtësisë ekstreme, shumë prej të cilave ishin të papritura ose të studiuara dobët. Diagnozat e lidhura me nxehtësinë përfshinin skuqje dhe edemë në lëkurë, dështim akut të veshkave, sklerozë të shumëfishtë, çrregullime mendore dhe të sjelljes, pickime dhe thumbime insektesh, aksidente me automjete motorike, madje edhe sjellje agresive dhe lëndime nga armët e zjarrit.

"Hulumtimet e mëparshme kanë treguar se kur njerëzit janë të ekspozuar ndaj nxehtësisë ekstreme, ata shpesh shfaqin sjellje më agresive, kështu që ky mund të jetë një faktor që kontribuon në gjetje. Kur është shumë nxehtë, trupi është nën stres, por edhe mendja është e tillë. Kjo mund të çojë në shpërqendrim ose rritje të nervozizmit, gjë që mund të çojë në më shumë aksidente", tha një nga autorët e studimit, Daniel Horton, profesor i asociuar i Shkencave të Tokës, Mjedisit dhe Planetare në Universitetin Northwestern.

Autorët vërejnë se gjetjet e studimit sugjerojnë që përpjekjet për përgatitjen për ndryshimet klimatike mund të duhet të marrin shumë forma të ndryshme dhe të marrin në konsideratë një gamë më të gjerë ndikimesh shëndetësore sesa ato që njihen aktualisht.

Stresi nga nxehtësia i miliona fëmijëve

Një studim i dytë i botuar në të njëjtën revistë vlerësoi se deri në 560 milionë fëmijë të moshës deri në nëntë vjeç në të gjithë botën, ose 43% e të gjithë fëmijëve në këtë grupmoshë, përjetojnë të paktën një muaj (30 ose më shumë ditë) stres nga nxehtësia çdo vit për shkak të ndryshimeve antropogjene klimatike.

Studimi përqendrohet në nxehtësinë e lagësht (një kombinim i temperaturës së lartë dhe lagështisë së lartë), e cila konsiderohet më e rrezikshme se nxehtësia e thatë, pasi lagështia e lartë e bën të vështirë avullimin e djersës dhe, për rrjedhojë, aftësinë e trupit për të shpërndarë nxehtësinë dhe për t'u ftohur. Kjo mund të çojë në nivele të rrezikshme të stresit të nxehtësisë.

Fëmijët janë veçanërisht të ndjeshëm ndaj nxehtësisë ekstreme, pasi trupat e tyre ngrohen më shpejt se të rriturit, mekanizmat e tyre të djersitjes nuk janë aq efikasë dhe ata varen nga kujdesi i të rriturve për t'i mbrojtur. Mbinxehja mund të shkaktojë rreziqe serioze për shëndetin, të tilla si dehidratim dhe goditje të rrezikshme nga nxehtësia, dhe gjithashtu mund të ndikojë në të nxënë dhe zhvillimin kognitiv.

Ndryshimi i klimës ka pothuajse trefishuar numrin e fëmijëve në mbarë botën të ekspozuar ndaj një totali prej të paktën pesë muajsh, ose 150 ditësh, stresi nga nxehtësia. Në një botë pa ndryshime klimatike, ky numër do të ishte 120 milionë fëmijë, ose 9% e fëmijëve. Sot, megjithatë, është 350 milionë, ose 27%.

Ekipi ndërkombëtar i studiuesve, i udhëhequr nga Universiteti i Lirë i Brukselit, zbuloi se ekspozimi i fëmijëve ndaj nxehtësisë ekstreme është më i madh se ai i çdo grupmoshe tjetër dhe pothuajse tre herë më i lartë se 190 milionë njerëz të moshës 60 deri në 69 vjeç që përballen me të njëjtin kërcënim shtesë për shëndetin. Prandaj, fëmijët janë tashmë të ekspozuar në mënyrë disproporcionale ndaj kushteve të rrezikshme të nxehtësisë me lagështi të shkaktuara nga ndryshimet klimatike të shkaktuara nga njeriu, dhe ekspozimi i tyre pritet të rritet më tej ndërsa temperaturat globale vazhdojnë të rriten.

Sipas skenarëve të parashikuar të ndryshimeve klimatike për ngrohjen globale prej 1.5°C dhe 2°C, numri i fëmijëve të moshës deri në nëntë vjeç të ekspozuar ndaj të paktën një muaji nxehtësie të rrezikshme pritet të rritet në 620 milionë (49% e fëmijëve) në skenarin 1.5°C dhe në 650 milionë (59%) në skenarin 2°C.

Sipas të dhënave të studimit, në Mesdhe sot, 13.2 milionë fëmijë (19% e fëmijëve) janë të ekspozuar ndaj të paktën një muaji stresi nga nxehtësia, dhe ky numër pritet të arrijë në 15.8 milionë (26%) në skenarin e një rritjeje të temperaturës prej 1.5 gradë Celsius dhe 21.1 milionë fëmijë (40%) në skenarin e 2 gradë Celsius.

Rritje të nxehtësisë së lagësht po regjistrohen në rajonet tropikale dhe në vendet më të varfra, ku popullsia është më e re dhe, si pasojë, preken më shumë fëmijë. Azia Jugore dhe Juglindore dhe Afrika Perëndimore janë rajonet me numrin më të lartë të fëmijëve të ekspozuar aktualisht ndaj stresit të rrezikshëm të nxehtësisë.

/Motilokal.com