Ngjarja “super” e motit El Niño dhe nxehtësia rekord globale që po shkakton mund të shkaktojnë pothuajse gjysmë milioni vdekje shtesë në të gjithë botën gjatë gjashtë muajve të ardhshëm, paralajmëron një raport i ri.
Studiuesit thonë se deri në 451,000 vdekje shtesë të lidhura me nxehtësinë midis qershorit dhe fundit të shkurtit mund të lidhen me El Niñon, krahasuar me numrin e vdekjeve nga nxehtësia që priten në një vit tipik.
Raporti, i botuar nga Laboratori i Ndikimit Klimatik me seli në Universitetin e Çikagos, tha se numri më i madh i viktimave do të bjerë mbi vendet më pak të pasura, të cilat tashmë po përballen me pasigurinë ushqimore dhe kostot e larta të energjisë, të shkaktuara pjesërisht nga ndryshimet klimatike dhe pasojat e luftës në Iran.
Rajoni Sahel i Afrikës, vendet gjysmë të thata përgjatë skajit jugor të Shkretëtirës Sahara, pritet të goditet më rëndë, me rreth 66,800 vdekje shtesë të lidhura me të nxehtin, zbuloi raporti.
Pikat e tjera të nxehta kryesore përfshijnë Azinë Jugore dhe Juglindore dhe pjesë të Amerikës Latine, me studiuesit që parashikojnë rreth 19,400 vdekje shtesë në Filipine, Vietnam, Tajlandë dhe Kamboxhia, 19,300 në Indonezi, 15,800 në Indi dhe 13,300 në Brazil.
Michael Greenstone, bashkëthemelues i Laboratorit të Ndikimit të Klimës dhe bashkautor i studimit, tha se rreziku nga nxehtësia ka të ngjarë të vazhdojë përtej shkurtit. Edhe pse El Niño aktual parashikohet të zhduket deri atëherë, ai tha se ndikimet e tij dytësore mund të vazhdojnë edhe gjatë verës së ardhshme.
"Nëse ndodheni tashmë në një vend të nxehtë, disa gradë shtesë do të jenë shumë më të rrezikshme", tha zoti Greenstone, duke shtuar se vendet më të pasura në përgjithësi kishin qasje më të madhe në ajër të kondicionuar, furnizim të besueshëm me ujë dhe sisteme shëndetësore funksionale.
Studimi kombinoi parashikimet e temperaturave sezonale me vlerësime lokale se si temperaturat e larta ndikojnë në vdekshmëri në më shumë se 24,000 rajone në të gjithë botën, duke krahasuar vdekjet e pritura nën nxehtësinë e shkaktuar nga El Nino me ato të pritura nëse temperaturat do të kishin mbetur në përputhje me tre dekadat e fundit.
Laboratori i Ndikimit të Klimës tha se temperaturat globale të tokës gjatë këtij El Niño mund të jenë më të larta me rreth 1.2 gradë Celsius, duke prodhuar 44 përqind më shumë ditë jashtëzakonisht të nxehta sesa në një vit tipik, dhe se këto kushte mund të pasqyrojnë atë që kriza klimatike mund ta bëjë të zakonshme pas rreth 20 vjetësh.
Ekspertët e pavarur që nuk ishin të përfshirë në studim mbështetën gjerësisht gjetjet e tij, duke treguar kufizimet e tyre.
Christopher Callahan, nga Universiteti i Indianës në Bloomington, i tha gazetës The New Scientist se rezultatet ishin “të besueshme”, duke vënë në dukje se El Nino sjell temperatura shumë të larta në pjesën më të madhe të botës dhe se marrëdhënia midis nxehtësisë dhe vdekshmërisë është “e qëndrueshme dhe e besueshme” në nivel global.
Ai tha se studimi shqyrtoi vetëm vdekjet që lidhen me nxehtësinë dhe se ndikimi i El Niños në zjarret, sëmundjet infektive dhe përmbytjet nënkuptonte se numri i përgjithshëm i viktimave mund të ishte më i lartë.
Abhiyant Tiwari, një ekspert i nxehtësisë në NRDC India, i cili nuk ishte i përfshirë në studim, tha se parashikimet e tij duhet të shërbejnë si një thirrje për veprim dhe jo si një burim i ri alarmi, megjithëse ai paralajmëroi se të kesh plane të hartuara mirë, siç bën India, nuk është e njëjta gjë me të qenit në gjendje t'i financosh dhe t'i zbatosh ato.
"Masa e vërtetë e përgatitjes sonë nuk është se sa paralajmërime për nxehtësinë lëshojmë, por sa efektivisht i mbrojmë njerëzit dhe zvogëlojmë vdekjet e parandalueshme", tha ai, sipas The Asosciated Press.
Raporti rekomandon masa duke përfshirë sisteme paralajmëruese për nxehtësinë, qendra ftohjeje, stacione hidratimi, mbrojtje për punëtorët në natyrë, kapacitet të zgjeruar spitalor dhe shtrirje të synuar tek të moshuarit dhe grupet e tjera vulnerabël, së bashku me atë që autorët e quajnë "financim paraprak" për të lëvizur burimet përpara majave të rrezikshme të nxehtësisë.
/Motilokal.com
